Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τη σέντρα του Μουντιάλ 2026 την Πέμπτη 11 Ιουνίου, με τη φετινή διοργάνωση να είναι μακράν η πιο τεχνολογικά προηγμένη της ιστορίας.
Έξυπνες μπάλες που φορτίζουν, άβαταρ των παιχτών με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης, νέος κανονισμός για το οφσάιντ και ψηφιακός βοηθός ΑΙ για την ανάλυση των ομάδων είναι μόνο μερικές από τις καινοτομίες που εισάγονται στη φετινή γιορτή του ποδοσφαίρου.
Η high tech μπάλα του Μουντιάλ 2026
Θυμίζει μια απλή μπάλα ποδοσφαίρου, αλλά η μπάλα Trionda (που στα ισπανικά σημαίνει «τρία κύματα» και παραπέμπει στις τρεις διοργανώτριες χώρες) κρύβει μέσα της ένα μυστικό.
Περιέχει έναν ειδικό αισθητήρα, ο οποίος συλλέγει δεδομένα από άλλους αισθητήρες που είναι τοποθετημένοι σε όλο το στάδιο και παρακολουθούν κάθε κίνηση της μπάλας.
Όπως κάθε ΑΙ συσκευή, έτσι και η Trionda – που κατασκευάζεται από την Adidas – θα φορτίζεται πριν κάθε αγώνα.
Ο αισθητήρας μπορεί να παρακολουθεί δεδομένα με εξαιρετικά γρήγορο ρυθμό 500 φορές το δευτερόλεπτο, πράγμα που σημαίνει ότι οι διαιτητές θα μπορούν να λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις για πράγματα όπως τα οφσάιντ, τα πέναλτι και το χέρι.
Οι οπαδοί θα μπορούν επίσης να λάβουν δεδομένα, όπως πότε κλωτσήθηκε η μπάλα πιο δυνατά, ταξίδεψε πιο γρήγορα ή είχε τη μεγαλύτερη περιστροφή.
Το εξωτερικό σχέδιο της μπάλας έχει επιλεγεί για να αντιπροσωπεύει τις τρεις χώρες υποδοχής: το κόκκινο φύλλο σφενδάμου είναι για τον Καναδά, ο πράσινος αετός είναι για το Μεξικό και τα μπλε αστέρια για τη σημαία των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι χρυσές λεπτομέρειες αποτίουν φόρο τιμής στο λαμπερό χρυσό Τρόπαιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου FIFA.
Νέοι κανόνες και τεχνολογίες για το οφσάιντ
Όπως έχει εισέλθει σε όλους τους τομείς της ζωής μας τα τελευταία χρόνια, η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται να αλλάξει τα πάντα στο φετινό Μουντιάλ, ειδικά με στόχο να περιοριστούν τα διατητικά λάθη.
Έτσι, η FIFA θα δημιουργήσει ψηφιακά άβαταρ και των 1.248 ποδοσφαιριστών του Παγκοσμίου Κυπέλλου, ώστε να βοηθήσει τους διαιτητές να παίρνουν πιο γρήγορες αποφάσεις και να έχουν πιο καθαρή εικόνα των φάσεων στον αγωνιστικό χώρο.
Κατά τη διάρκεια της επίσημης φωτογράφισης των ομάδων, κάθε παίκτης θα υποβληθεί σε μια σάρωση σώματος διάρκειας ενός δευτερολέπτου πριν από τη διοργάνωση, ώστε να δημιουργηθεί ένα τρισδιάστατο μοντέλο του με στόχο να διευκολυνθούν οι διαιτητές στην παρακολούθησή του σε γρήγορες ή κρυμμένες κινήσεις.
Τα τρισδιάστατα μοντέλα θα συμπληρώσουν την υφιστάμενη τεχνολογία του ημιαυτόματου οφσάιντ, η οποία χρησιμοποιεί κάμερες μέσα στο γήπεδο για να παρακολουθεί τη θέση της μπάλας και των παικτών 50 φορές το δευτερόλεπτο.
Επιπλέον, τα τρισδιάστατα μοντέλα θα ενσωματώνονται στα ριπλέι σε πραγματικό χρόνο κατά την επίσημη μετάδοση των αγώνων, για τους φιλάθλους στο γήπεδο και στο σπίτι.
Νέα τεχνολογία για το οφσάιντ
Παράλληλα, το ίδιο το ημιαυτόματο σύστημα οφσάιντ θα λάβει μια αναβάθμιση: πλέον, οι βοηθοί θα λαμβάνουν ηχητική ειδοποίηση σε πραγματικό χρόνο όταν ένας ποδοσφαιριστής βρίσκεται περισσότερο από 10 εκατοστά σε θέση οφσάιντ. Προηγούμενες εκδόσεις της τεχνολογίας ειδοποιούσαν τους διαιτητές μόνο όταν η παράβαση ξεπερνούσε τα 50 εκατοστά.
Όταν η μπάλα παίζεται προς έναν επιθετικό που ενδέχεται να είναι σε θέση οφσάιντ, οι αξιωματούχοι στο κέντρο ελέγχου λαμβάνουν αυτόματη ειδοποίηση και μπορούν να ελέγξουν τη φάση πριν ενημερώσουν τον διαιτητή στο γήπεδο.
Ο βοηθός διαιτητή θα εξακολουθεί να έχει τον τελικό λόγο για το πότε θα σηκώσει τη σημαία και θα διακόψει το παιχνίδι. Μάλιστα, θα μπορεί να αφήσει τη φάση να εξελιχθεί αν θεωρεί ότι υπάρχει τεχνικό πρόβλημα, αν και η FIFA διαβεβαιώνει ότι έχουν ενσωματωθεί πολλαπλές δικλείδες ασφαλείας για την αποφυγή λαθών.
Η τεχνολογία αυτή δεν είναι αλάθητη, βέβαια, καθώς δεν ανιχνεύει με απόλυτη ακρίβεια οριακές περιπτώσεις (πχ. όταν ένας παίκτης επηρεάζει αντίπαλο χωρίς να αγγίξει την μπάλα) και παρουσιάζει περιορισμούς όταν ποδοσφαιριστές βρίσκονται πεσμένοι στο έδαφος ή είναι πολύ κοντά μεταξύ τους.
Παγκόσμιο Κύπελλο και Τεχνητή Νοημοσύνη, σημειώσατε Χ
Μια ακόμη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη διάρκεια των αγώνων είναι το Referee View, μια κάμερα η οποία, με τη βοήθεια ΑΙ, θα μεταδίδει σταθεροποιημένες εικόνες του αγώνα στους τηλεθεατές στο σπίτι και στους φιλάθλους στις εξέδρες, «σαν να βρίσκεστε στο κέντρο του γηπέδου μαζί με τους παίκτες», όπως δήλωσε ο πρόεδρος της FIFA Τζάνι Ινφαντίνο.
Τέλος, ένα από τα μεγαλύτερα πρότζεκτ της FIFA για το επόμενο Παγκόσμιο Κύπελλο είναι η δημιουργία του Football AI Pro, ενός βοηθού τεχνητής νοημοσύνης για όλες τις ομάδες που θα συμμετάσχουν.
Σύμφωνα με τον Ινφαντίνο, ο ψηφιακός βοηθός θα αναλύει τους αγώνες ώστε να παρέχει τακτικές επισημάνσεις, ανάλυση απόδοσης και στρατηγικές εισηγήσεις.
Το εργαλείο αναμένεται να βοηθήσει προπονητές και επιτελεία να κάνουν καλύτερα τη δουλειά τους, μετατρέποντας τα ακατέργαστα δεδομένα ενός αγώνα σε πρακτικές προτάσεις.
Ο βοηθός τεχνητής νοημοσύνης θα «δημοκρατικοποιήσει επίσης την πρόσβαση στα δεδομένα», παρέχοντας στατιστική ανάλυση ποδοσφαίρου σε όλες τις 48 ομάδες που θα λάβουν μέρος, αλλά και στους φιλάθλους.
Το εργαλείο μπορεί να δημιουργεί κειμενικές σύνοψεις, ανάλυση βίντεο και γραφικές απεικονίσεις των δεδομένων των αγώνων, βοηθώντας τις ομάδες να προετοιμαστούν για τους αντιπάλους τους και να αξιολογήσουν τις εμφανίσεις τους.
