Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, υπέβαλε και επίσημα αίτημα στην Κομισιόν για ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής για την ενεργειακή ανθεκτικότητα. Με αυτόν τον τρόπο η ελληνική κυβέρνηση επιδιώκει να απελευθερωθούν πάνω από 1 δισ. ευρώ για επενδύσεις που θα ενισχύσουν ενεργειακά τη χώρα, δημιουργώντας μια ασπίδα απέναντι στις διεθνείς κρίσεις.
Τι είναι η ρήτρα διαφυγής
Η ρήτρα διαφυγής είναι ένας μηχανισμός των δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επιτρέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και κατόπιν έγκρισης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την εξαίρεση ορισμένων δημόσιων δαπανών από τα ευρωπαϊκά δημοσιονομικά όρια.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η Ελλάδα ζητά να επεκταθεί η υφιστάμενη Εθνική Ρήτρα Διαφυγής – η οποία είχε ήδη διευρυνθεί για να καλύπτει αμυντικές δαπάνες – και στον τομέα της ενέργειας, ώστε να περιλαμβάνει και επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα.
Αυτό δίνει στην κυβέρνηση μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για χρηματοδότηση στρατηγικών ενεργειακών έργων, χωρίς οι δαπάνες να υπολογίζονται στο ανώτατο όριο δαπανών που προβλέπουν οι δημοσιονομικοί κανόνες της ΕΕ.
Σημειώνεται πως οι εν λόγω δαπάνες δεν παύουν να επιβαρύνουν το πρωτογενές αποτέλεσμα και το δημόσιο χρέος, αλλά αντιμετωπίζονται με διαφορετικό τρόπο, στο πλαίσιο εφαρμογής των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων.
Συγκεκριμένα, όπως επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, εάν εγκριθεί το αίτημα θα σημαίνει ότι οι εν λόγω δαπάνες για την ενεργειακή ανθεκτικότητα θα εξαιρούνται από το όριο αύξησης καθαρών του ευρωπαϊκού πλαισίου οικονομικής διακυβέρνησης, φτάνοντας έως το 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και έως 0,6% σωρευτικά έως το 2028.
Οι τέσσερις άξονες για επενδύσεις πάνω από 1 δισ. ευρώ
Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής για την ενεργειακή ανθεκτικότητα θα μπορούσε να «ξεκλειδώσει» κεφάλαια ύψους πάνω από 1 δισ. ευρώ έως το 2028.
Τα συγκεκριμένα κεφάλαια θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα σε:
- Έργα αποθήκευσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές,
- Έργα εξοικονόμησης ενέργειας,
- Έργα ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων,
- Έργα υποδομών που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας.
Η εξειδίκευση των επενδύσεων, όπως επισημαίνεται, θα γίνει το επόμενο διάστημα, σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία. «Η υποβολή του ελληνικού αιτήματος υλοποιεί τη στρατηγική της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για την ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο», τονίζεται στη σχετική στην ανακοίνωση.
