Η Ουκρανία ανέθεσε την εξόρυξη ενός από τα μεγαλύτερα κρατικά κοιτάσματα λιθίου σε επενδυτικό σχήμα που περιλαμβάνει δισεκατομμυριούχο φίλο του Ντόναλντ Τραμπ, σε μια κίνηση που αναδεικνύει τον ολοένα και πιο επιχειρηματικό χαρακτήρα των σχέσεων Κιέβου–Ουάσινγκτον.
συμφωνία έρχεται ενώ το Κίεβο επιδιώκει αμερικανική στήριξη στις ειρηνευτικές διεργασίες με τη Ρωσία.
Πιο αναλυτικά ο Ρόναλντ Σ. Λόντερ, δισεκατομμυριούχος και φίλος του κ. Τραμπ, συγκαταλέγεται στους επενδυτές. Η κίνηση έρχεται τη στιγμή που η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει να αποκομίσει οφέλη από επενδυτικές ευκαιρίες στην Ουκρανία.
Η Ουκρανία ανέθεσε προσφορά για την εξόρυξη ενός μεγάλου, κρατικής ιδιοκτησίας κοιτάσματος λιθίου σε επενδυτές που περιλαμβάνουν έναν δισεκατομμυριούχο φίλο του προέδρου Τραμπ, καθώς η κυβέρνησή του έχει καταστήσει σαφές ότι αναζητά επενδυτικές ευκαιρίες στη χώρα που πλήττεται από τον πόλεμο.
Η απόφαση ελήφθη από κυβερνητική επιτροπή της Ουκρανίας, σύμφωνα με δύο μέλη της επιτροπής που μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας λόγω της ευαίσθητης φύσης της ψηφοφορίας. Αν και απαιτείται ακόμη η τυπική έγκριση από το υπουργικό συμβούλιο της Ουκρανίας, οι αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η συμφωνία είναι ουσιαστικά «κλειδωμένη».
Το νικηφόρο επενδυτικό σχήμα συνδέεται στενά με την κυβέρνηση Τραμπ
Συγκεκριμένα περιλαμβάνει τον Ρόναλντ Σ. Λόντερ, κληρονόμο εταιρείας καλλυντικών, ο οποίος γνωρίζει τον κ. Τραμπ από τα φοιτητικά τους χρόνια και ήταν εκείνος που του είχε φυτέψει την ιδέα της αγοράς της πλούσιας σε φυσικούς πόρους Γροιλανδίας.
Ο άλλος επενδυτής είναι η TechMet, μια ενεργειακή εταιρεία που ανήκει εν μέρει σε αμερικανικό κρατικό επενδυτικό οργανισμό, ο οποίος δημιουργήθηκε κατά την πρώτη θητεία του κ. Τραμπ.
Τα δύο μέλη της επιτροπής δήλωσαν ότι το συγκεκριμένο σχήμα υπερίσχυσε των ανταγωνιστών, καλύπτοντας τα περισσότερα από τα κριτήρια του διαγωνισμού, απορρίπτοντας οποιαδήποτε υπόνοια ευνοϊκής μεταχείρισης.
Παρ’ όλα αυτά, καλλιεργώντας δεσμούς με επενδυτές που συνδέονται με τον κ. Τραμπ και την κυβέρνησή του, το Κίεβο τοποθετείται ευνοϊκά απέναντι στον Αμερικανό ηγέτη, την ώρα που επιδιώκει τη στήριξή του στις ειρηνευτικές συνομιλίες με τη Ρωσία, αξιοποιώντας μια προσέγγιση προσανατολισμένη στις επιχειρήσεις.
Εκπρόσωπος του κ. Λόντερ και της TechMet δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχόλιο στους nytimes.
Από τότε που ο κ. Τραμπ επέστρεψε στην εξουσία, η συμμαχία ΗΠΑ–Ουκρανίας έχει αποκτήσει πιο εμπορικό χαρακτήρα, με την Ουάσινγκτον να έχει παγώσει το μεγαλύτερο μέρος της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο και να εστιάζει αντίθετα σε ευκαιρίες κέρδους από επενδύσεις και πωλήσεις όπλων. Ουκρανοί αξιωματούχοι έχουν προσαρμοστεί, προσφέροντας δυνητικά επικερδείς συμφωνίες στην εξόρυξη ορυκτών και στην παραγωγή οπλικών συστημάτων.
Ο συναλλακτικός χαρακτήρας της νέας σχέσης ΗΠΑ–Ουκρανίας αποτυπώνεται και σε ένα προσχέδιο ειρηνευτικού σχεδίου που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση μεταξύ Κιέβου και Ουάσινγκτον. Το σχέδιο περιλαμβάνει διατάξεις για ένα μεταπολεμικό πρόγραμμα ανοικοδόμησης, το οποίο ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει αποτιμήσει στα 800 δισ. δολάρια και έχει δηλώσει ότι θα δημιουργήσει ευκαιρίες για αμερικανικές επιχειρήσεις.
«Υπάρχει πολύς πλούτος προς εκμετάλλευση», δήλωσε ο κ. Τραμπ τον περασμένο μήνα, καθώς υποδεχόταν τον κ. Ζελένσκι στο θέρετρό του Mar-a-Lago στη Φλόριντα για έναν ακόμη γύρο διαπραγματεύσεων.
Η ουκρανική κυβέρνηση έχει επίσης δείξει διάθεση για βαθύτερη επιχειρηματική συνεργασία με αμερικανικές εταιρείες με πιο διακριτικούς τρόπους. Τον περασμένο μήνα διόρισε τον Πάτρικ Φράγκμαν, πρώην διευθύνοντα σύμβουλο της Westinghouse, μεγάλης αμερικανικής εταιρείας πυρηνικής τεχνολογίας, στο εποπτικό συμβούλιο του κρατικού πυρηνικού κολοσσού Energoatom. Στη θητεία του στη Westinghouse, ο κ. Φράγκμαν είχε ενισχύσει τους δεσμούς της εταιρείας με την Energoatom.
Αρκετοί Ουκρανοί αξιωματούχοι και επιχειρηματικοί παράγοντες αναγνώρισαν ότι ο διορισμός αυτός θα μπορούσε να δημιουργήσει σύγκρουση συμφερόντων.
Ωστόσο, ανέφεραν ότι πιθανότατα στόχευε στο να σταλεί μήνυμα στην κυβέρνηση Τραμπ ότι το Κίεβο είναι πρόθυμο να συνεργαστεί, ιδιαίτερα εάν αυτό μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη μιας ειρηνευτικής συμφωνίας.
Ο κ. Τραμπ έχει προτείνει οι Ηνωμένες Πολιτείες να εμπλακούν στη διαχείριση ενός μεγάλου ουκρανικού πυρηνικού σταθμού που βρίσκεται σήμερα υπό ρωσικό έλεγχο, στο πλαίσιο μιας ειρηνευτικής διευθέτησης.
Ο ορυκτός πλούτος της Ουκρανίας
Ο τομέας που έχει προσελκύσει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον από τον κ. Τραμπ είναι ο ορυκτός πλούτος της Ουκρανίας. Την περασμένη άνοιξη, το Κίεβο υπέγραψε συμφωνία που παραχωρεί στις Ηνωμένες Πολιτείες μερίδιο στους ορυκτούς πόρους της χώρας, μια κίνηση που θεωρήθηκε ευρέως ως προσπάθεια της Ουκρανίας να «κλειδώσει» την αμερικανική στήριξη μέσω επιχειρηματικών δεσμών.
Η συμφωνία δημιούργησε ένα κοινό επενδυτικό ταμείο ΗΠΑ–Ουκρανίας για επενδύσεις σε μελλοντικά έργα φυσικών πόρων. Έκτοτε, Ουκρανοί αξιωματούχοι επιχείρησαν να δείξουν ότι μπορούν να φέρουν αποτελέσματα και πρότειναν το κοίτασμα λιθίου που τελικά ανατέθηκε στον κ. Λόντερ και την TechMet ως πιθανό πιλοτικό έργο στο πλαίσιο της συμφωνίας.
Το κοίτασμα, γνωστό ως πεδίο λιθίου Ντόμπρα, στην κεντρική Ουκρανία, είναι ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα λιθίου της χώρας, βασικού συστατικού για τεχνολογίες όπως οι ηλεκτρικές μπαταρίες. Θα αναπτυχθεί στο πλαίσιο σύμβασης κατανομής παραγωγής, που επιτρέπει στους επενδυτές να εξορύσσουν ορυκτά με αντάλλαγμα τη διάθεση μέρους της παραγωγής στο ουκρανικό κράτος.
Σύμφωνα με τη συμφωνία ΗΠΑ–Ουκρανίας για τα ορυκτά, το ήμισυ των εσόδων που θα λαμβάνει η ουκρανική κυβέρνηση από το κοίτασμα Ντόμπρα θα κατευθύνεται στο κοινό επενδυτικό ταμείο. Η συμφωνία ορίζει επίσης ότι μια εταιρεία που επιδιώκει να αναπτύξει ένα μεταλλευτικό έργο και χρειάζεται επιπλέον επενδυτές οφείλει πρώτα να παρουσιάσει το έργο της στο ταμείο, ένας μηχανισμός που έχει σχεδιαστεί ώστε να ευνοεί τα αμερικανικά επιχειρηματικά συμφέροντα.
Στην περίπτωση του κοιτάσματος Ντόμπρα, αυτό ενδέχεται να εγείρει πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων, καθώς ο αμερικανικός οργανισμός που εποπτεύει το ταμείο, η U.S. International Development Finance Corporation, διαθέτει επίσης μερίδιο στην TechMet.
Παραμένει ασαφές πόσα κεφάλαια έχουν δεσμευτεί να επενδύσουν ο κ. Λόντερ και η TechMet για την ανάπτυξη του κοιτάσματος λιθίου Ντόμπρα. Ο διαγωνισμός όριζε ελάχιστη επένδυση ύψους 179 εκατ. δολαρίων, ωστόσο μέλος της επιτροπής που ψήφισε την Πέμπτη ανέφερε ότι η δέσμευση του σχήματος ήταν σημαντικά υψηλότερη.
Η επένδυση, ωστόσο, θα χρειαστεί χρόνια για να μετατραπεί σε πραγματική εξόρυξη και κέρδη. Το επενδυτικό σχήμα πρέπει πρώτα να πραγματοποιήσει γεωλογική έρευνα για να προσδιορίσει την πραγματική αξία του υπεδάφους και στη συνέχεια να χρηματοδοτήσει τον εξοπλισμό και τις υποδομές που απαιτούνται για την εξόρυξη.
Ειδικοί του κλάδου σημειώνουν ότι συνήθως απαιτούνται περίπου 15 χρόνια για να περάσει ένα κοίτασμα από τη φάση της βιώσιμης ανακάλυψης στην παραγωγή χρονικό πλαίσιο που θα εκτεινόταν πολύ πέρα από την τρέχουσα προεδρική θητεία του κ. Τραμπ.
