Σε τροχιά γενικευμένης σύγκρουσης εισέρχεται η Μέση Ανατολή, καθώς ο πόλεμος που ξέσπασε μετά την κοινή επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν εξαπλώθηκε ραγδαία πέρα από κάθε προηγούμενο, φτάνοντας πλέον και σε ευρωπαϊκό έδαφος, καθώς στα ιρανικά αντίποινα συμπεριλήφθηκε και η βρετανική βάση στο Ακρωτήρι της Κύπρου.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή επεκτάθηκε δραματικά τη Δευτέρα, με θύματα και καταστροφές να αναφέρονται σε τουλάχιστον εννέα χώρες σε λιγότερο από 10 ώρες.
Ισραηλινά και αμερικανικά πολεμικά αεροσκάφη εξαπέλυσαν νέα κύμα επιθέσεων σε ολόκληρο το Ιράν, όπου η Ιρανική Ερυθρά Ημισέληνος ανέφερε ότι περισσότεροι από 500 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από την έναρξη της επίθεσης. Το Ισραήλ εξαπέλυσε επίσης μεγάλο κύμα επιθέσεων στο Λίβανο, μετά την επίθεση της Χεζμπολάχ στο βόρειο Ισραήλ, ως αντίποινα για την ισραηλινή επίθεση του Σαββάτου που σκότωσε τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Αναφέρθηκαν ιρανικές επιθέσεις σε υποδομές πετρελαίου και άλλους στόχους, σε μια συνολική έκταση 2.000 χλμ. με ζημιές από τον Κόλπο του Ομάν, όπου ένα drone που μετέφερε βόμβες εξερράγη εναντίον ενός πετρελαιοφόρου, έως την Κύπρο, με στόχο μια βρετανική στρατιωτική βάση.
Ο αμερικανικός στρατός ανέφερε ότι η αεροπορική άμυνα του Κουβέιτ κατέρριψε κατά λάθος τρία αμερικανικά μαχητικά F-15E κατά τη διάρκεια ιρανικής επίθεσης.
Και τα έξι μέλη του πληρώματος διασώθηκαν.
Βίντεο έδειξε ένα από τα αεροσκάφη να πέφτει σε σπειροειδή πορεία, με τον κινητήρα να φλέγεται, μέχρι που προσέκρουσε στο έδαφος και εξερράγη σε μια πύρινη σφαίρα.
Η Ευρώπη κινδυνεύει να εμπλακεί και άμεσα στον πόλεμο
Η Ευρώπη κινδυνεύει να εμπλακεί άμεσα στον πόλεμο, καθώς πλησιάζει όλο και περισσότερο την ήπειρο, όπως εκτιμά το Bloomberg. Η βρετανική αεροπορική βάση στην Κύπρο έγινε στόχος επιθέσεων με drones το πρωί της Δευτέρας, λίγες ώρες μετά την έγκριση του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ για τη χρήση βρετανικών εγκαταστάσεων στην περιοχή από τις ΗΠΑ.
Η Κύπρος — το κράτος μέλος που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ — δήλωσε ότι δεν ήταν στόχος της επίθεσης. Ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε ξεχωριστά ότι η χώρα «δεν συμμετέχει με κανέναν τρόπο και δεν προτίθεται να συμμετάσχει σε καμία στρατιωτική επιχείρηση».
Αφού η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταδίκασε τις «αδιάκριτες στρατιωτικές επιθέσεις» του Ιράν που ακολούθησαν την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ, η πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επρόκειτο να προεδρεύσει τη Δευτέρα σε συνεδρίαση του Κολλεγίου Ασφάλειας του εκτελεστικού οργάνου της ΕΕ για να συζητήσει περαιτέρω τη θέση της.
Πίσω από κλειστές πόρτες, οι «27» εξετάζει τις πιθανές επιπτώσεις που θα μπορούσαν να έχει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή στον συνεχιζόμενο πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Τα πυρομαχικά που χρησιμοποιήθηκαν στις επιθέσεις κατά του Ιράν ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο στα αποθέματα των ΗΠΑ και, ενδεχομένως, στην αμερικανική υποστήριξη προς την Ουκρανία, σύμφωνα με έναν ανώτερο αξιωματούχο της ΕΕ που μίλησε στο Bloomberg και άτομα που είναι εξοικειωμένα με το θέμα. Από την άλλη πλευρά, οι επιθέσεις στα αποθέματα όπλων του Ιράν θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μείωση των παραδόσεων όπλων στη Ρωσία, με τη Μόσχα να επικεντρώνει πιθανώς στους δικούς της πόρους στην ουκρανική σύγκρουση, πρόσθεσαν οι πηγές.
Εν τω μεταξύ, οι ευρωπαϊκές χώρες προετοιμάζουν την άμυνά τους. Η ομάδα ηγετών G3, που αποτελείται από τη Γαλλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, δήλωσε το Σαββατοκύριακο ότι θα επιτρέψει «αναγκαίες και αναλογικές αμυντικές ενέργειες για την καταστροφή της ικανότητας του Ιράν» να επιτεθεί στα συμφέροντά τους στη Μέση Ανατολή.
Χάος στις αγορές
Και ενώ οι ευρωπαϊκές χώρες σταθμίζουν την απάντησή τους, η σύγκρουση προκαλεί χάος στις αγορές. Το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο σημείωσε νωρίτερα άνοδο εν μέσω φόβων για σημαντική διακοπή του παγκόσμιου εφοδιασμού με ενέργεια, ενώ η πιθανότητα παρατεταμένης αναταραχής και υψηλότερων τιμών πετρελαίου δίνει στους επενδυτές νέους λόγους να στραφούν σε ασφαλείς επενδύσεις, όπως τα κρατικά ομόλογα, ο χρυσός και το ελβετικό φράγκο.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στη New York Times ότι σκοπεύει να συνεχίσει τους βομβαρδισμούς του Ιράν για τις επόμενες τέσσερις έως πέντε εβδομάδες. Αυτό σημαίνει ότι οι μεταφορές πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ ενδέχεται να παραμείνουν σε αναστολή, με κίνδυνο περαιτέρω αυξήσεων των τιμών της ενέργειας στο εγγύς μέλλον.
Την ίδια στιγμή, το Ιράν, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ προετοιμάζονται για μια μακροχρόνια σύγκρουση, δήλωσε η Lina Khatib, συνεργάτης του προγράμματος για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική του Chatham House, στο Bloomberg Radio. Για το Ιράν είναι «ένας πόλεμος ύπαρξης», είπε, «δεν νομίζω ότι το Ισραήλ ή οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ανεχθούν πλέον την παρουσία του καθεστώτος της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και αυτό είναι όλο. Επομένως, για μένα, νομίζω ότι αυτός θα μπορούσε πραγματικά να είναι ο τελικός πόλεμος με το ιρανικό καθεστώς».
Παράλληλα, η πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, ο επικεφαλής της Ευρωομάδας, Κυριάκος Πιερακάκης, και η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, θα συναντηθούν αύριο στις Βρυξέλλες.
