Σοβαρές συστάσεις προς την Ισπανία και την Ουγγαρία για επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων στη δικαιοσύνη και την καταπολέμηση της διαφθοράς αναμένεται να απευθύνει η Κομισιόν, μέσω της ετήσιας έκθεσής της για το Κράτος Δικαίου που δημοσιεύεται την Παρασκευή.
Ειδικότερα στην ετήσια έκθεσή της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να επικρίνει την Ισπανία για την περιορισμένη πρόοδο που έχει σημειώσει όσον αφορά την αυστηροποίηση των κανόνων περί σύγκρουσης συμφερόντων και των απαιτήσεων δήλωσης περιουσιακών στοιχείων για ανώτερους δημόσιους λειτουργούς, σύμφωνα με την έκθεση, όπως μεταδίδει το POLITICO.
Παρότι η Μαδρίτη έχει καταθέσει σχέδιο νόμου για τη δημόσια ακεραιότητα και έχει υιοθετήσει ένα κρατικό σχέδιο κατά της διαφθοράς, η Επιτροπή ανέφερε ότι η «πρακτική εφαρμογή» των υφιστάμενων κανόνων δεν έχει βελτιωθεί και ζήτησε αυστηρότερη επιβολή, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας ενός ανεξάρτητου εποπτικού φορέα με αποτελεσματικές εξουσίες έρευνας και επιβολής κυρώσεων.
Η έκθεση, η οποία αναμένεται να δημοσιευθεί την Παρασκευή, εκδίδεται μία φορά το χρόνο και αξιολογεί και τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ ως προς τη συμμόρφωσή τους με το κράτος δικαίου, διατυπώνοντας αντίστοιχες συστάσεις.
Η έκθεση της Επιτροπής δημοσιεύεται εν μέσω μιας σειράς υποθέσεων διαφθοράς στις οποίες εμπλέκονται μέλη του στενού κύκλου του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεζ.
Τον περασμένο μήνα, ο πρώην υπουργός Μεταφορών Χοσέ Λουίς Αμπάλος καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης για τη χειραγώγηση δημοσίων συμβάσεων για μάσκες και άλλα ιατρικά είδη, με αντάλλαγμα μίζες, στο αποκορύφωμα της πανδημίας του Covid.
Οι κατηγορίες για ξέπλυμα
Ένας άλλος στενός σύμμαχος του Σάντσεζ, ο πρώην πρωθυπουργός Χοσέ Λουίς Ροδρίγκεθ Ζαπατέρο, έχει κατηγορηθεί για ξέπλυμα χρήματος, εμπορία επιρροής και άλλα ποινικά αδικήματα που διαπράχθηκαν σε σχέση με τη διάσωση της αεροπορικής εταιρείας Plus Ultra το 2021. Ο πρώην αρχηγός της ισπανικής κυβέρνησης επιμένει ότι ενήργησε απλώς ως σύμβουλος για λογαριασμό μιας επιλεγμένης ομάδας πελατών. Η έρευνα έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση σχετικά με την έλλειψη προόδου της χώρας όσον αφορά τη θέσπιση σαφών κανόνων για τη δραστηριότητα των ομάδων πίεσης και τις συγκρούσεις συμφερόντων.
Επίσης, αυτή την εβδομάδα ισπανικό δικαστήριο έκρινε ότι δημόσιοι υπάλληλοι είχαν δημιουργήσει αθέμιτα μια θέση στον δημόσιο τομέα για τον αδελφό του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεζ, τον Ντέιβιντ Σάντσεζ. Ο πρωθυπουργός έχει υποστηρίξει επανειλημμένα ότι ο ίδιος και η οικογένειά του έχουν στοχοποιηθεί από δικαστικές διαδικασίες με πολιτικά κίνητρα, κατηγορώντας τους συντηρητικούς δικαστές ότι εμπλέκονται σε «νομική πολεμική» (lawfare).
Το κυβερνών Σοσιαλιστικό Κόμμα της Ισπανίας δεν είναι η μόνη πολιτική παράταξη που έχει εμπλακεί σε σκάνδαλα διαφθοράς. Πάνω από 90 πρώην υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι και επιχειρηματίες έχουν καταδικαστεί στη μακροχρόνια υπόθεση «Gürtel», η οποία επικεντρώνεται στη νοθεία δημοσίων διαγωνισμών και στην καταβολή μίζων σε μέλη του κεντροδεξιού Λαϊκού Κόμματος. Αρκετές δικαστικές έρευνες που σχετίζονται με την υπόθεση παραμένουν σε εξέλιξη.
Η Επιτροπή διαπίστωσε επίσης περιορισμένη πρόοδο όσον αφορά τις μεταρρυθμίσεις της Ισπανίας στον τομέα της άσκησης πίεσης, επισημαίνοντας ότι το νομοσχέδιο που αποσκοπεί στην αύξηση της διαφάνειας γύρω από τις δραστηριότητες άσκησης πίεσης δεν έχει ακόμη εγκριθεί από το κοινοβούλιο. Προέτρεψε την Ισπανία να ολοκληρώσει τη νομοθεσία, μεταξύ άλλων με τη δημιουργία ενός υποχρεωτικού δημόσιου μητρώου των εκπροσώπων συμφερόντων.
Στο στόχαστρο και η Ουγγαρία
Η Ουγγαρία δέχεται επίσης κριτική στην έκθεση. Η Επιτροπή ανέφερε ότι δεν σημειώθηκε πρόοδος όσον αφορά τη διαφάνεια στην κατανομή των υποθέσεων στα κατώτερα δικαστήρια, ούτε περαιτέρω πρόοδος όσον αφορά τη διασφάλιση της εφαρμογής των αυξήσεων των αποδοχών των δικαστών, των εισαγγελέων και του δικαστικού προσωπικού με συστηματικό τρόπο.
Επίσης, επέκρινε την απουσία νέων κανόνων για τις δραστηριότητες των ομάδων πίεσης και το φαινόμενο της «περιστρεφόμενης πόρτας», καλώντας τη Βουδαπέστη να θεσπίσει ολοκληρωμένη νομοθεσία για την ενίσχυση του πλαισίου ακεραιότητας.
Τα ευρήματα αυτά έρχονται την ώρα που ο πρωθυπουργός Πέτερ Μάγιαρ έχει δεσμευτεί να αποκαταστήσει το κράτος δικαίου και να βελτιώσει τις τεταμένες σχέσεις της Ουγγαρίας με την ΕΕ μετά την ανάληψη των καθηκόντων του.
Ενώ η Επιτροπή αναγνώρισε την πρόοδο που έχει σημειωθεί σε ορισμένους τομείς, συμπεριλαμβανομένων των μεταρρυθμίσεων στο σύστημα δήλωσης περιουσιακών στοιχείων και των μέτρων που αφορούν την κοινωνία των πολιτών, ανέφερε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές ελλείψεις και προέτρεψε τη νέα κυβέρνηση να προχωρήσει με τις δικαστικές μεταρρυθμίσεις και τις μεταρρυθμίσεις για την καταπολέμηση της διαφθοράς.
