Ο δήμαρχος της Νέας Υόρκης Ζόραν Μαμντάνι ανακοίνωσε την Τρίτη 8/9 τη δημοσίευση στο διαδίκτυο δεκάδων χιλιάδων εγγράφων που αποτυπώνουν «όσα η πόλη γνώριζε σχετικά με την παρουσία τοξικού αέρα» μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
«Αυτά τα έγγραφα δείχνουν όσα η πόλη γνώριζε για την παρουσία τοξικού αέρα γύρω από το «Σημείο Μηδέν», ποια χρονική στιγμή έμαθε σχετικά με αυτό και πώς ενήργησε προκειμένου να περιορίσει τη νομική ευθύνη της», δήλωσε ο δήμαρχος κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης Τύπου.
Η δημοσίευση αυτή αποφασίστηκε στο πλαίσιο μιας συμφωνίας με την 9/11 Health Watch, μια οργάνωση προάσπισης των θυμάτων, η οποία είχε προσφύγει στη δικαιοσύνη με στόχο να υποχρεώσει την πόλη να δημοσιοποιήσει αυτά τα έγγραφα.
«Θέλω να ευχαριστήσω τον δήμαρχο Μαμντάνι που είναι ο πρώτος δήμαρχος, τα τελευταία 25 χρόνια, ο οποίος ξεκίνησε επιτέλους να δίνει απαντήσεις στο ερώτημα: Τι γνώριζε η πόλη για τους κινδύνους που συνδέονται με το τοξικό νέφος στο Σημείο Μηδέν και πότε το έμαθε;», ήταν η αντίδραση του διευθυντή της οργάνωσης Μπεν Τσέβατ.
Ερωτηθείς σχετικά με τα ονόματα των πολιτικών αξιωματούχων που απέκρυψαν πληροφορίες από τους πολίτες, ο Ζόραν Μαμντάνι δήλωσε πως «αυτό αφορά έναν μεγάλο αριθμό προσώπων, τα οποία οι Νεοϋορκέζοι εμπιστεύονταν».
Πέραν των 2.977 ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους στις ΗΠΑ ανήμερα των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου, κυρίως στη Νέα Υόρκη, περισσότεροι από 9.400 πολίτες πέθαναν έπειτα από ασθένειες που συνδέονταν με την έκθεσή τους στις επιθέσεις, σύμφωνα με το ομοσπονδιακό πρόγραμμα που θεσπίστηκε για την ιατρική παρακολούθησή τους.
Αμίαντος σχεδόν παντού
Η τοξικότητα του αέρα στο Μανχάταν καταγραφόταν ήδη λίγο μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, ακόμη και την ώρα που αξιωματούχοι υποβάθμιζαν τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία, σύμφωνα με έναν μεγάλο όγκο νεοδημοσιοποιημένων εγγράφων.
Ο δήμαρχος της Νέας Υόρκης, δήλωσε ότι τα 170.000 έγγραφα δείχνουν πως εντοπίστηκε αμίαντος «σχεδόν παντού» όπου πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι κοντά στο Ground Zero, την περιοχή όπου κατέρρευσαν οι δίδυμοι πύργοι του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου το 2001.
«Οι άνθρωποι αρρώστησαν επειδή οι ηγέτες που εμπιστεύονταν τους είπαν ψέματα και τους διαβεβαίωσαν ότι ήταν ασφαλές να αναπνέουν τον τοξικό αέρα», δήλωσε ο Μαμντάνι σε συνέντευξη Τύπου μαζί με επιζώντες.
Ασθένειες που συνδέονται με τη σκόνη και τον καπνό από την κατάρρευση των Δίδυμων Πύργων έχουν στοιχίσει τη ζωή σε περισσότερους ανθρώπους από ό,τι οι ίδιες οι επιθέσεις, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους στον τομέα της υγείας.
Αξιωματούχοι της πόλης εντόπισαν πέρυσι 68 κιβώτια με τα συγκεκριμένα έγγραφα. Προηγουμένως, οι αρμόδιοι είχαν δηλώσει ότι δεν τα διέθεταν.
«Κυβέρνηση μετά την κυβέρνηση αγνόησε όσους ζητούσαν απαντήσεις και σαφήνεια», δήλωσε ο Mamdani, στεκόμενος δίπλα στον τηλεοπτικό παρουσιαστή και υπέρμαχο των δικαιωμάτων των επιζώντων της 11ης Σεπτεμβρίου, Jon Stewart. «Εμείς δεν πρόκειται να κάνουμε το ίδιο».
Χιλιάδες άνθρωποι έχουν υποστεί επιπτώσεις στην υγεία τους, όπως καρκίνο, εξαιτίας των τρομοκρατικών επιθέσεων, ενώ πολλοί έχουν πεθάνει, έχοντας εισπνεύσει επικίνδυνους ρύπους από την κατάρρευση των κτιρίων.
Οι σελίδες των εκθέσεων για την ποιότητα του αέρα, καθώς και άλλα έγγραφα, δημοσιοποιήθηκαν μέσω μιας διαδικτυακής πλατφόρμας, ενόψει της 25ης επετείου των επιθέσεων.
Ο Μαμντάνι δήλωσε ότι το Δημαρχείο θα δαπανήσει περισσότερα από 34 εκατομμύρια δολάρια για την προσπάθεια αυτή. Όπως είπε, τα έγγραφα δείχνουν τι «γνώριζε η πόλη για τον τοξικό αέρα γύρω από το Ground Zero, πότε το γνώριζε και πώς ενήργησε για να περιορίσει τη νομική της ευθύνη».
Περισσότερα έγγραφα πρόκειται να δημοσιοποιηθούν μέσα στον επόμενο χρόνο.
Η δημοσιοποίηση έρχεται έπειτα από χρόνια κατά τα οποία οι επιζώντες ζητούσαν από τους αξιωματούχους της πόλης μεγαλύτερη διαφάνεια.
Μιλώντας στη συνέντευξη Τύπου την Τρίτη, ο Stewart δήλωσε ότι τα έγγραφα δείχνουν πως η πόλη δεν αναγνώρισε ότι ο αέρας που ανέπνεαν όλοι στο κέντρο του Μανχάταν ήταν τοξικός μέχρι τον Οκτώβριο του 2001.
«Οπότε, για να είμαστε δίκαιοι απέναντί τους, απλώς έθαψαν αυτή την πληροφορία για 25 χρόνια», είπε σαρκαστικά.
«Υπόμνημα Harding»
Μεταξύ των εγγράφων περιλαμβάνεται ένα αρχείο του Οκτωβρίου του 2001, γνωστό ως «Υπόμνημα Harding» («Harding Memo»), στο οποίο ένας συνεργάτης προειδοποιούσε τον πρώην αντιδήμαρχο Robert Harding — ο οποίος υπηρετούσε επί δημαρχίας Ρούντι Τζουλιάνι — ότι η πόλη θα μπορούσε να αντιμετωπίσει έως και 35.000 νομικές αξιώσεις για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε τις επιθέσεις.
Το έγγραφο αναφέρει ότι η πόλη θα μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπη με αγωγές επειδή οι οδηγίες για την υγεία είχαν ως αποτέλεσμα οι άνθρωποι «να επιστρέψουν στην περιοχή πολύ σύντομα (προκαλώντας τοξική έκθεση ή συναισθηματική βλάβη)».
Λίγες ημέρες μετά την επίθεση, αξιωματούχοι της πόλης και της ομοσπονδιακής κυβέρνησης — μεταξύ αυτών και η Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος των ΗΠΑ (EPA) — δήλωσαν ότι ο αέρας κοντά στους Δίδυμους Πύργους ήταν ασφαλής, αν και έρευνες δείχνουν ότι οι άνθρωποι ανέπνεαν τοξικές χημικές ουσίες.
Η Christine Todd Whitman, η οποία ήταν τότε επικεφαλής της EPA, ζήτησε αργότερα συγγνώμη για αυτή τη δήλωση, λέγοντας ότι η υπηρεσία «έκανε ό,τι καλύτερο μπορούσαμε εκείνη την εποχή, με βάση τη γνώση που είχαμε».
Η Elizabeth Cascio, πρώην διασώστρια επείγουσας ιατρικής του Πυροσβεστικού Σώματος της Νέας Υόρκης (FDNY), είχε δηλώσει στο παρελθόν στο BBC ότι υπέφερε από προβλήματα στα ιγμόρεια και πονοκεφάλους μετά την ανταπόκρισή της στις επιθέσεις.
«Όλοι γνωρίζαμε ότι η ποιότητα του αέρα δεν ήταν ασφαλής — ήταν πολύ τοξικός, από την άποψη του πώς τον ένιωθες», είπε. «Αρχικά, όταν κατέβηκα από το λεωφορείο και έφτασα στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου, ένιωθες ότι έπρεπε να κρατήσεις την αναπνοή σου. Αλλά υπάρχει μόνο ένα χρονικό διάστημα για το οποίο μπορείς να κρατήσεις την αναπνοή σου. Μπορούσα να νιώσω τα σωματίδια να μπαίνουν στη μύτη και στο στόμα μου και σκέφτηκα: “Αυτό δεν μπορεί να είναι καλό”».
