Ο δήμαρχος Τιράνων, Έριον Βελιάι, προκάλεσε αντιδράσεις στην Αλβανία με ένα βίντεο στο οποίο υπόσχεται δωρεάν σχολικά γεύματα σε όλα τα παιδιά της πρωτεύουσας.
Υπάρχει, όμως, μια κρίσιμη λεπτομέρεια: ο ίδιος βρίσκεται στη φυλακή και ο άνδρας με το μπλε κοστούμι που εμφανίζεται στην οθόνη είναι ένα ψηφιακό ομοίωμά του, δημιουργημένο με τεχνητή νοημοσύνη.
Το βίντεο αναρτήθηκε στον επίσημο λογαριασμό του στο Instagram και φέρει σχετική επισήμανση για τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης. Το ψηφιακό ομοίωμα του 46χρονου εμφανίζεται μπροστά από σημαίες της Αλβανίας και του Δήμου Τιράνων, απαριθμεί τα επιτεύγματα της θητείας του και επαναλαμβάνει την υπόσχεσή του για δωρεάν σχολικά γεύματα.
«Έδωσα ακόμη μία δέσμευση που δεν θα ξεχάσω ποτέ: φαγητό στα σχολεία», ακούγεται να λέει το άβαταρ του Βελιάι. «Θα τηρήσω αυτή την υπόσχεση ακόμη και από αυτό το κελί όπου με έχουν κλείσει».
Ο Βελιάι κρατείται σε φυλακή στο Δυρράχιο από τις αρχές του 2025, στο πλαίσιο ερευνών για καταγγελίες περί διαφθοράς και οικονομικών εγκλημάτων. Ο ίδιος αρνείται ότι έχει διαπράξει οποιαδήποτε παράνομη πράξη.
«Η ομηρία μου διαρκεί εδώ και 20 μήνες και μπορώ να σας απευθύνω χαιρετισμό μόνο μέσω της τεχνητής νοημοσύνης», αναφέρει το ψηφιακό του ομοίωμα. «Θα συνεχίσω να εργάζομαι ακόμη και από το κελί… Σας αγκαλιάζω με λαχτάρα, εσάς και τα υπέροχα παιδιά σας».
View this post on Instagram
Παραμένει δήμαρχος ενώ κρατείται
Μετά τη σύλληψη και την κράτησή του, προκηρύχθηκαν έκτακτες εκλογές για τον Δήμο Τιράνων τον περασμένο Νοέμβριο. Ωστόσο, ακυρώθηκαν την τελευταία στιγμή, έπειτα από απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Αλβανίας, το οποίο έκρινε ότι η παύση του δεν μπορούσε να γίνει εκτός των προβλεπόμενων δημοκρατικών διαδικασιών.
Όσο παραμένει κρατούμενος, ο Βελιάι έχει αναθέσει τις αρμοδιότητές του σε αντιδημάρχους. Εξακολουθεί, πάντως, να διατηρεί τη θέση του δημάρχου, ενώ οι επόμενες δημοτικές εκλογές αναμένεται να πραγματοποιηθούν το πρώτο εξάμηνο του 2027.
Πολιτικά μηνύματα μέσω τεχνητής νοημοσύνης
Δεν είναι η πρώτη φορά που πολιτικοί οι οποίοι βρίσκονται υπό κράτηση χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη για να επικοινωνήσουν με το κοινό.
Το 2023, ο φυλακισμένος πρώην πρωθυπουργός του Πακιστάν, Ιμράν Χαν, απηύθυνε μήνυμα με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης, καλώντας τους πολίτες να ψηφίσουν το κόμμα του, Tehreek-e-Insaf.
Τον Ιούλιο, ένα ψηφιακό άβαταρ του πρώην προέδρου της Βραζιλίας, Ζαΐρ Μπολσονάρου, εμφανίστηκε στην έναρξη της προεκλογικής εκστρατείας του γιου του, Φλάβιο, για την προεδρία. Ο Μπολσονάρου βρίσκεται σε κατ’ οίκον περιορισμό και του απαγορεύεται να συμμετέχει σε πολιτικές συζητήσεις ή εκδηλώσεις που σχετίζονται με τις εκλογές.
Η ΑΙ υπουργός της Αλβανίας
Αντιδράσεις για τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από αξιωματούχους έχουν προκληθεί και στο παρελθόν στην Αλβανία.
Το φθινόπωρο του 2025, ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα παρουσίασε τη Ντιέλα, την οποία χαρακτήρισε πρώτη εικονική υπουργό στον κόσμο που λειτουργεί με τεχνητή νοημοσύνη. Η Ντιέλα εντάχθηκε επίσημα στην κυβέρνηση, με αποστολή να συμβάλει στην καταπολέμηση της διαφθοράς στους δημόσιους διαγωνισμούς και στις κρατικές προμήθειες.
Λίγους μήνες αργότερα, προκλήθηκαν νέες αντιδράσεις, όταν η γυναίκα της οποίας η εικόνα και η φωνή είχαν χρησιμοποιηθεί για τη δημιουργία της Ντιέλα εξέφρασε την αντίθεσή της στη χρήση τους για την παρουσίαση μιας εικονικής υπουργού.


