Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκεται η διεθνής κοινότητα μετά τη νέα μεγάλη έξαρση έμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, όπου έχουν αναφερθεί τουλάχιστον 131 θάνατοι και περισσότερα από 513 ύποπτα κρούσματα, σύμφωνα με τοπικές αρχές.
Η κρίση υγείας που εξελίσσεται στην Αφρική προκαλεί έντονες ανησυχίες για περαιτέρω εξάπλωση, την ώρα που οι υγειονομικές αρχές προσπαθούν να περιορίσουν τη διασπορά σε νέες περιοχές.
Η κατάσταση θυμίζει σε πολλούς τη σοβαρότητα προηγούμενων υγειονομικών κρίσεων, όπως την περίοδο του κορονοϊού, ενώ και η πρόσφατη επιδημία του χανταϊού σε κρουαζιερόπλοιο είχε σημάνει συναγερμό για τον κίνδυνο ταχείας μετάδοσης ασθενειών.
Όπως τότε, έτσι και τώρα, η διεθνής κινητοποίηση θεωρείται κρίσιμη για τον περιορισμό της εξάπλωσης.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει κηρύξει την έξαρση του συγκεκριμένου στελέχους Έμπολα – που προκαλείται από τον ιό Bundibugyo – ως κατάσταση διεθνούς υγειονομικής έκτακτης ανάγκης, προειδοποιώντας ότι υπάρχει κίνδυνος για «πολύ μεγαλύτερη επιδημία» από αυτή που έχει μέχρι στιγμής καταγραφεί.
Την ίδια ώρα, το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ αναφέρει ότι έχουν καταγραφεί δύο επιβεβαιωμένα κρούσματα και ένας θάνατος στην Ουγκάντα, ενώ χαρακτηρίζει τον κίνδυνο για τις ΗΠΑ σχετικά χαμηλό, χωρίς ωστόσο να αποκλείει αυστηρά μέτρα πρόληψης.
Σύμφωνα με διεθνή μέσα, μεταξύ των επιβεβαιωμένων περιστατικών περιλαμβάνεται και Αμερικανός γιατρός που εργαζόταν στην περιοχή, ο οποίος πρόκειται να μεταφερθεί στη Γερμανία για θεραπεία. Παράλληλα, άλλοι εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας έχουν τεθεί σε καραντίνα μετά από πιθανή έκθεση στον ιό.
Οι αρχές των ΗΠΑ εξετάζουν ήδη τη μεταφορά μικρού αριθμού πολιτών σε ασφαλείς ζώνες καραντίνας, πιθανόν σε αμερικανική στρατιωτική βάση στη Γερμανία, ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη διαδικασίες ιχνηλάτησης επιβατών και ενίσχυσης των ελέγχων σε αεροδρόμια.
Ο επικεφαλής του Africa CDC, Ζαν Κάσεγια, τόνισε ότι χωρίς εμβόλια και αποτελεσματικά φάρμακα, η πρόληψη και τα αυστηρά μέτρα δημόσιας υγείας – ειδικά στις τελετές ταφής – είναι καθοριστικής σημασίας για τον περιορισμό της μετάδοσης.
«Δεν θέλουμε οι άνθρωποι να μολύνονται μέσω των κηδειών», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπενθυμίζοντας ότι παρόμοιες πρακτικές είχαν συμβάλει καθοριστικά στην εξάπλωση προηγούμενων επιδημιών.
Οι γειτονικές χώρες, όπως η Ρουάντα, ενισχύουν ήδη τους ελέγχους στα σύνορα με το Κονγκό, ενώ το Νιγηρία και άλλα κράτη της περιοχής δηλώνουν ότι παρακολουθούν στενά την κατάσταση.
Με τον ΠΟΥ και το CDC να προειδοποιούν για πιθανή διασυνοριακή εξάπλωση, η νέα επιδημία Έμπολα στο Κονγκό εξελίσσεται σε μία από τις σοβαρότερες υγειονομικές προκλήσεις των τελευταίων ετών, με τη διεθνή κοινότητα να βρίσκεται σε επιφυλακή για κάθε πιθανό σενάριο.
Τα συμπτώματα του έμπολα
Έμπολα είναι μια σοβαρή ασθένεια, συχνά θανατηφόρα, η οποία προκαλείται από τον ιό Έμπολα. Μεταδίδεται μέσω της άμεσης επαφής με αίμα ή άλλα σωματικά υγρά (π.χ. σάλιο, ούρα, εμετός) από μολυσμένα άτομα, νεκρά ή ζωντανά.
Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως σε διάστημα δύο έως και 21 ημερών μετά την έκθεση στον ιό.
Η ασθένεια μπορεί να εκδηλωθεί ξαφνικά με
- πυρετό,
- κόπωση,
- ανορεξία,
- εμετό,
- διάρροια,
- κοιλιακό πόνο,
- πονοκέφαλο και μυϊκούς πόνους,
- ή άλλα απροσδιόριστα συμπτώματα.
Σε μεταγενέστερο στάδιο, μερικοί ασθενείς εμφανίζουν επίσης έντονη εσωτερική και εξωτερική αιμορραγία και πολυοργανική ανεπάρκεια.
