Μπορεί να φαίνεται ότι οι εφιάλτες εμφανίζονται χωρίς προειδοποίηση, αλλά σύμφωνα με νέα έρευνα τα πιο κακά όνειρα ακολουθούν ένα ανατριχιαστικό μοτίβο αρκετών ημερών.
Η εμφάνιση απειλητικών ή ακόμη και «κακών» μορφών στους εφιάλτες είναι ένα καλά τεκμηριωμένο φαινόμενο. Ήδη από τον Μεσαίωνα, οι δαίμονες θεωρούνταν υπεύθυνοι για τα κακά όνειρα και είχαν μάλιστα συνδεθεί με την τρομακτική κατάσταση της υπνικής παράλυσης.
Σήμερα, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, έχουν γίνει viral τα memes με τον λεγόμενο «sleep paralysis demon».
Ακολουθώντας το πνεύμα της εποχής, φετινή μελέτη προσπάθησε να εξηγήσει γιατί κάποιοι άνθρωποι δεν βλέπουν απλά εφιάλτες, αλλά βλέπουν δαίμονες, σκοτεινές μορφές, φαντάσματα ή ακόμα και τη θρυλική «μόρα» στον ύπνο τους.
View this post on Instagram
Τι οδηγεί στο να βλέπετε δαίμονες και κακόβουλα στοιχεία στον ύπνο σας
Ψυχολόγοι ζήτησαν από 124 εθελοντές να κρατούν λεπτομερή ημερολόγια ονείρων για μια περίοδο δύο εβδομάδων και συνέλεξαν 1.599 μεμονωμένες αναφορές ονείρων.
Στην εργασία τους, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Dreaming, οι ερευνητές ορίζουν το δαιμονικό περιεχόμενο ως φιγούρες που εκφράζουν μια αίσθηση υπερφυσικού κακού και μια κακόβουλη πρόθεση να βλάψουν το άτομο που βλέπει το όνειρο
Ανακάλυψαν ότι οι πιο τρομακτικοί εφιάλτες ακολουθούσαν συχνά ένα προβλέψιμο μοτίβο κλιμακούμενης απειλής. Με λίγα λόγια, προηγούνται κάποιες μέρες με ανατριχιαστικά όνειρα, προτού κορυφωθεί στον απόλυτο εφιάλτη που συνήθως σε ξυπνάει ή σε κάνει ακόμα και να ουρλιάξεις στον ύπνο σου.
Το μοτίβο της κλιμάκωσης ξεκινά συνήθως με ένα όνειρο που είναι απλώς ανησυχητικό, παρουσιάζοντας μια παράξενη αλλά ακίνδυνη φιγούρα. Σιγά σιγά, καθώς οι νύχτες περνούν, η φιγούρα γίνεται πιο απειλητική και πλησιάζει σωματικά τον ονειρευόμενο. Τελικά, ολόκληρη η αλληλουχία κορυφώνεται σε έναν πλήρη εφιάλτη.
Ο επικεφαλής της έρευνας Patrick McNamara, καθηγητής ψυχολογίας στο National University, δήλωσε στο PsyPost: «Είχα παρατηρήσει στη δουλειά μου πάνω στο περιεχόμενο των εφιαλτών ότι πολλοί συμμετέχοντες σε αυτές τις μελέτες ανέφεραν μεγαλύτερη δυσφορία όταν ένιωθαν ότι αντιμετώπισαν κάτι “κακό” ή δαιμονικό στον εφιάλτη. Είναι κλινικά και επιστημονικά ενδιαφέρον όταν ένα συγκεκριμένο γνωστικό περιεχόμενο σχετίζεται με μεγαλύτερη δυσφορία, καθώς θα μπορούσε κανείς ενδεχομένως να χρησιμοποιήσει αυτό το περιεχόμενο ως στόχο για θεραπευτική παρέμβαση».
Τα 5 κοινά χαρακτηριστικά που έχουν οι χειρότεροι εφιάλτες
-
Οι πιο τρομακτικές στιγμές εμφανίζονται συνήθως στην αρχή και στο τέλος του ονείρου.
-
Το περιβάλλον του ονείρου είναι απόκοσμα απειλητικό και έχει μια υπερφυσική αίσθηση (σκοτεινά σπίτια, γεμάτες σκιές, παράξενες τοποθεσίες).
-
Το «θύμα» παρουσιάζεται ως ανίσχυρο με μια εύθραυστη ταυτότητα, η οποία συχνά υφίσταται μεταμορφώσεις σε άλλους χαρακτήρες.
-
Το κακόβουλο στοιχείο ενεργεί σαν να ενδιαφέρεται να βλάψει/καταστρέψει το άτομο ή την ταυτότητα του ατόμου.
-
Τα κακά όνειρα γίνονται προοδευτικά όλο και πιο απειλητικά.
Γιατί βλέπουμε τόσο κακά όνειρα
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι αυτά τα όνειρα μπορεί να σχετίζονται με τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος επεξεργάζεται συναισθηματικές αναμνήσεις που περιλαμβάνουν έντονο φόβο ή στρες.
Ενώ κοιμόμαστε, το σύστημα μνήμης του εγκεφάλου προσπαθεί να επεξεργαστεί και να ενσωματώσει αυτές τις επώδυνες αναμνήσεις κατά τη διάρκεια αρκετών νυχτών.
Εάν το συναισθηματικό φορτίο είναι πολύ μεγάλο, αυτή η διαδικασία ενσωμάτωσης αποτυγχάνει και ο ονειρευόμενος βιώνει τον πλήρη εφιάλτη που χτιζόταν σιγά σιγά.
Ειδικά για όσους έχουν μεγαλώσει σε θρησκευτικό ή πνευματικό περιβάλλον, είναι λογικό ο εγκέφαλος να ερμηνεύει μια αίσθηση βαθιάς, ανεπίλυτης απειλής ως δαιμονική συνάντηση.
Αν και αυτό δεν προσφέρει λύση για την εμφάνιση των δαιμονικών εφιαλτών, οι ερευνητές λένε ότι τα ευρήματά τους θα πρέπει να προσφέρουν κάποιο εφησυχασμό σε όσους υποφέρουν.
