Τα τσιμπούρια είναι γνωστά για τη μετάδοση λοιμώξεων που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ασθένειες, συμπεριλαμβανομένης της νόσου του Lyme και της κροτωνογενούς εγκεφαλίτιδας.
Ωστόσο, είναι επίσης υπεύθυνα για μια λιγότερο γνωστή πάθηση: το σύνδρομο alpha gal, μια θανάσιμη αλλεργία στο κρέας.
Το σύνδρομο αυτό, το οποίο συνδέθηκε για πρώτη φορά με ένα συγκεκριμένο είδος τσιμπουριού πριν από περίπου 15 χρόνια, διαγιγνώσκεται όλο και πιο συχνά καθώς περισσότεροι άνθρωποι αναφέρουν αλλεργικά συμπτώματα μετά την κατανάλωση κρέατος και, σε ορισμένες περιπτώσεις, γαλακτοκομικών προϊόντων.
Η συγκεκριμένη αλλεργία δεν επηρεάζει την κατανάλωση θαλασσινών ή πουλερικών, όπως κοτόπουλο, γαλοπούλα, καθώς και τα αυγά.
Τι προκαλεί την θανάσιμη αλλεργία στο κρέας
Σε αντίθεση με άλλες ασθένειες που μεταδίδονται από τσιμπούρια, το σύνδρομο alpha gal δεν προκαλείται από βακτήριο ή ιό.
Εμφανίζεται όταν το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα πυροδοτεί μια αλλεργική αντίδραση σε έναν τύπο σακχάρου γνωστό ως alpha gal, το οποίο είναι συντομογραφία της γαλακτόζης-α.
Αυτό το σάκχαρο βρίσκεται στο κρέας των περισσότερων θηλαστικών, όπως οι αγελάδες, οι χοίροι και τα πρόβατα, καθώς και στο σάλιο ορισμένων τσιμπουριών, αλλά όχι στους ανθρώπους ή σε άλλα πρωτεύοντα θηλαστικά.
Όταν καταναλώνεται, είναι συνήθως αβλαβές. Ωστόσο, όταν τα τσιμπούρια που το φέρουν δαγκώνουν το δέρμα, μπορούν να το εισάγουν απευθείας στην κυκλοφορία του αίματος, προκαλώντας την ανάπτυξη αντισωμάτων στους ανθρώπους τα οποία μαθαίνουν να αναγνωρίζουν και να επιτίθενται στα μόρια του σακχάρου alpha gal.
Στη συνέχεια, όταν οι άνθρωποι καταναλώνουν κρέας θηλαστικών, τα αντισώματα alpha gal μπορούν να πυροδοτήσουν μια αλλεργική αντίδραση.
Τα συμπτώματα
Ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα του συνδρόμου alpha gal είναι ότι τα συμπτώματα μπορεί να μην εμφανιστούν παρά μόνο έως και έξι ώρες μετά την κατανάλωση κόκκινου κρέατος. Μπορεί να χρειαστούν εβδομάδες ή μήνες για να αναπτυχθεί η πάθηση, με τη σοβαρότητά της συχνά να επιδεινώνεται με την πάροδο του χρόνου.
«Ο ασθενής μπορεί να έχει φάει κρέας το βράδυ και μετά να ξυπνήσει τη νύχτα με σοβαρά συμπτώματα. Αυτό καθιστά δύσκολο, τόσο για τον ασθενή όσο και για τον γιατρό, να συνδέσουν την αλλεργική αντίδραση με κάτι που καταπόθηκε ώρες πριν», δήλωσε στο Euronews η Marianne van Hage, καθηγήτρια κλινικής ανοσολογίας στο Ινστιτούτο Karolinska στη Σουηδία.
Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν εξάνθημα, γενικευμένο κνησμό (φαγούρα), γαστρεντερικά προβλήματα όπως φούσκωμα και κοιλιακή δυσφορία, καθώς και αναφυλαξία ή πρήξιμο, δυσκολία στην αναπνοή και σοκ.
Πώς διαγιγνώσκεται;
Το σύνδρομο alpha-gal διαγιγνώσκεται μέσω μιας εξέτασης αίματος που αναζητά το αντίσωμα IgE.
Σε ορισμένους ασθενείς, η αλλεργία μπορεί να εξασθενήσει μετά από αρκετά χρόνια. Ακόμα κι έτσι, η αποφυγή περαιτέρω τσιμπημάτων από τσιμπούρια παραμένει απαραίτητη για την πρόληψη μιας υποτροπής.
Αν και οι αναφορές για την ασθένεια αυξάνονται, οι ειδικοί αποδίδουν ένα μέρος αυτής της αύξησης στη μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση των επαγγελματιών υγείας και του κοινού.
«Πιστεύω ότι εν μέρει οφείλεται στο ότι περισσότεροι άνθρωποι έχουν μάθει γι’ αυτό και είναι σε επιφυλακή για αυτό το σύνδρομο», δήλωσε η Maria Diuk-Wasser, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Columbia που μελετά τις ασθένειες που μεταδίδονται από τσιμπούρια.
Σημειώνεται ότι η αλλεργία προκαλείται κυρίως από το τσιμπούρι Lone Star, που βρίσκεται μόνο στη Βόρεια Αμερική. Ωστόσο, άλλα είδη, όπως το Ixodes ricinus – το τσιμπούρι των προβάτων ή των ελαφιών στην Ευρώπη – μπορούν επίσης να συσχετιστούν με το σύνδρομο alpha gal, αν και λιγότερο συχνά.
