Ο διεθνώς καταξιωμένος κινηματογραφιστής, Γιώργος Λάνθιμος, συστήνεται από το Σάββατο (7/3) στο αθηναϊκό κοινό με την ιδιότητα του φωτογράφου, εγκαινιάζοντας τη μεγάλη του έκθεση στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.
Επί της ουσίας, πρόκειται για την πρώτη φορά που ο – πέντε φορές υποψήφιος για Όσκαρ – σκηνοθέτης εκθέτει το φωτογραφικό του έργο στην Ελλάδα, παρουσιάζοντας συνολικά 182 δημιουργίες από την τελευταία πενταετία. Η έκθεση προσφέρει μια σπάνια ευκαιρία στους επισκέπτες να ανακαλύψουν τις οπτικές αναμνήσεις και την καλλιτεχνική ελευθερία που απολαμβάνει ο Γιώργος Λάνθιμος μακριά από τα κινηματογραφικά σετ. «Κάθε σημαντικό πράγμα στη ζωή μου είναι μια φωτογραφία, όλες μου οι αναμνήσεις είναι μια εικόνα από κάτι», δήλωσε χαρακτηριστικά ο ίδιος κατά τη χθεσινή (6/3) παρουσίαση.
Ο Λάνθιμος και η ελευθερία της φωτογραφικής κάμερας
Κατά τη διάρκεια ενημέρωσης των δημοσιογράφων πριν από τα επίσημα εγκαίνια, ο Γιώργος Λάνθιμος εξήγησε τη βαθιά τεχνική και συναισθηματική σύνδεση του κινηματογράφου με τη στατική εικόνα. Μάλιστα, ανέφερε ότι στη Σχολή Κινηματογράφου διδάσκεται κανείς πως το σινεμά αποτελείται από 24 φωτογραφίες το δευτερόλεπτο, γεγονός που καθιστά τη γνώση της φωτογραφίας απαραίτητη βάση. Ο ίδιος περιέγραψε τη σταδιακή του αφοσίωση στον φακό, τονίζοντας την ανάγκη του για μια πιο μοναχική καλλιτεχνική διαδικασία.
«Σιγά-σιγά, μέσα από τη διαδικασία του κινηματογράφου, άρχισα να αγαπώ τη φωτογραφία όλο και περισσότερο», σημείωσε ο σκηνοθέτης και τόνισε το εξής: «Ο λόγος νομίζω είναι αυτή η διαφορά του ότι μπορείς να είσαι μόνος σου, με μία κάμερα στο χέρι, να περπατάς και να μην χρειάζεται να έχεις κάτι συγκεκριμένο στο μυαλό σου, να μην έχεις στο πίσω του μυαλού σου ότι πρέπει οπωσδήποτε να κάνεις κάτι με αυτό κάποια στιγμή. Αυτή η ελευθερία».
Επιπλέον, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο ίδιος σημείωσε ότι η φωτογραφία προσφέρει μια διαφορετική αίσθηση μονιμότητας και νοήματος σε σύγκριση με την αυστηρή δομή ενός κινηματογραφικού έργου, τονίζοντας: «Μία φωτογραφία μπορεί να έχει μια αξία, πολλές μαζί μπορεί να έχουν μία άλλη αξία και μια άλλη σημασία. Δεν υπάρχει αυτό το απόλυτο σχήμα που έχει ο κινηματογράφος και η δομή, η οποία πρέπει να μείνει έτσι για πάντα από τη στιγμή που τελειώνεις ένα κινηματογραφικό έργο».
Οι τέσσερις ενότητες και ο πυρήνας της έκθεσης
Στον υπόγειο χώρο της Στέγης, οι επισκέπτες έρχονται αντιμέτωποι με 182 έργα οργανωμένα σε τέσσερις σειρές, σε έναν χώρο που σχεδίασε ο αρχιτέκτονας. Λουκάς Μπάκας. Οι τρεις πρώτες ενότητες περιλαμβάνουν στιγμιότυπα από τα παρασκήνια των πρόσφατων ταινιών του, όπως το «Poor Things», οι «Ιστορίες καλοσύνης» και η «Bugonia». Αυτά τα έργα περιβάλλουν τον κεντρικό πυρήνα της έκθεσης, ο οποίος περιέχει την εν εξελίξει σειρά «No Word for Blue». Αυτή η ενότητα περιλαμβάνει ασπρόμαυρες λήψεις από την Αθήνα και ελληνικά νησιά, αποτυπώνοντας κτήρια, τοπία και πρόσωπα κατά τη διάρκεια μοναχικών περιπάτων.
Ο επιμελητής της έκθεσης, Μάικλ Μακ, χαρακτήρισε αυτό το κομμάτι ως «έναν πραγματικό θησαυρό». Ανέφερε, μάλιστα, ότι ο δημιουργός είναι τόσο αφοσιωμένος που αποφάσισε να μην γυρίσει ταινία για το υπόλοιπο του έτους, προκειμένου να ολοκληρώσει τη συγκεκριμένη σειρά. Η καλλιτεχνική διευθύντρια του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτη Παναγιωτάκου, προλογίζοντας τον Γιώργο Λάνθιμο, σημείωσε: «Αυτό είναι η δική σου πολυτέλεια στη μοναχικότητα και η δική μας πολυτέλεια στο αποτέλεσμά της».
Η δύναμη του ασπρόμαυρου
Ο Γιώργος Λάνθιμος δεν έκρυψε την αγάπη του για το πρακτικό και χειροπιαστό μέρος της φωτογραφίας, λέγοντας: «Μου αρέσουν πάρα πολλοί οι φωτογραφικές μηχανές. Μου αρέσει ο σκοτεινός θάλαμος, το να εμφανίζω φιλμ, να τυπώνω φωτογραφίες, το ότι δημιουργείς κάτι και η αμεσότητα αυτού»,. Η επιλογή του ασπρόμαυρου φιλμ για τη σειρά που αφορά στην Ελλάδα ήταν συνειδητή, καθώς του προσέφερε τη δυνατότητα να μεταμορφώνει την πραγματικότητα και να εστιάζει στην ουσία των εικόνων χωρίς την απόσπαση του χρώματος.
Η έκθεση συνοδεύεται από σημαντικές εκδόσεις, όπως το πρόσφατο «Viscin» (2026), το οποίο έχει σχεδιαστεί με δίπλωση ακορντεόν που παραπέμπει σε κινηματογραφική μπομπίνα.
Το κοινό μπορεί να επισκεφθεί την έκθεση έως τις 17 Μαΐου. Οι ώρες λειτουργίας είναι από Πέμπτη έως Σάββατο, 6 με 11.30 μ.μ., και τις Κυριακές από 1 μ.μ. έως 8 μ.μ. Παράλληλα, προβλέπονται προσβάσιμες περιηγήσεις για άτομα με αναπηρία σε συνεργασία με τον οργανισμό liminal, καθώς και ειδικά ανάγλυφα έργα για εξερεύνηση μέσω της αφής.
