Νέες λεπτομέρειες έρχονται στο φως, την Κυριακή (3/5), για το ειρηνευτικό σχέδιο 14 σημείων που υπέβαλε το Ιράν στις ΗΠΑ μέσω του Πακιστάν, με στόχο τη μετατροπή της εύθραυστης εκεχειρίας σε οριστικό τερματισμό του πολέμου εντός 30 ημερών.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του Al Jazeera, η πρόταση της Τεχεράνης δομείται σε τρεις διακριτές φάσεις και ενσωματώνει εγγυήσεις μη επιθετικότητας – μεταξύ άλλων και από το Ισραήλ – προκειμένου να αποτραπεί η επανέναρξη των εχθροπραξιών σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανέφερε ότι μελετά το σχέδιο, εκφράζοντας ωστόσο σοβαρές επιφυλάξεις για την αποδοχή του.
BREAKING: Iran peace plan proposes strategic dialogue with Arab neighbours and building a security system that includes the entire Middle East
🔴 LIVE updates: https://t.co/QiR1Z6Q7sH pic.twitter.com/n1d24aJqiv
— Al Jazeera Breaking News (@AJENews) 3 Μαΐου 2026
Οι τρεις φάσεις του σχεδίου του Ιράν
Στην πρώτη φάση, η Τεχεράνη προτείνει το σταδιακό άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, αναλαμβάνοντας η ίδια την ευθύνη για την αντιμετώπιση των ναρκών στη θαλάσσια διαδρομή. Η δεύτερη φάση προβλέπει την επιστροφή του Ιράν στον εμπλουτισμό ουρανίου σε ποσοστό 3,6%, σύμφωνα με την «αρχή της μηδενικής αποθήκευσης», μετά την παρέλευση συγκεκριμένου χρονικού ορίου. Ακόμα, στο ίδιο στάδιο εντάσσεται η αμοιβαία αποχή των ΗΠΑ και του Ισραήλ από επιθέσεις εναντίον του Ιράν και των συμμάχων του, με αντάλλαγμα την αντίστοιχη αυτοσυγκράτηση της Τεχεράνης.
Η πρόταση απορρίπτει κατηγορηματικά το ενδεχόμενο διάλυσης της πυρηνικής υποδομής ή καταστροφής των εγκαταστάσεων του Ιράν, ενώ η άρση των κυρώσεων περιλαμβάνει και τη σταδιακή αποδέσμευση των δεσμευμένων κεφαλαίων της χώρας. Στην τρίτη και τελική φάση, η Τεχεράνη προτείνει την έναρξη στρατηγικού διαλόγου με τους Άραβες γείτονές της και την οικοδόμηση ενός συστήματος ασφαλείας που θα καλύπτει το σύνολο της Μέσης Ανατολής.
Οι 14 όροι του Ιράν για τον πόλεμο
Ανάμεσα στα κεντρικά αιτήματα της πρότασης 14 σημείων, που υπέβαλε η Τεχεράνη μέσω των Πακιστανών διαμεσολαβητών, περιλαμβάνονται οι εγγυήσεις μη επιθετικότητας, η αποχώρηση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από τις περιοχές που γειτνιάζουν με το Ιράν και η άρση του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, σύμφωνα με δημοσίευμα του ημιεπίσημου ειδησεογραφικού πρακτορείου Tasnim, που σχετίζεται με το Σώμα των Φρουρών της Επανάστασης.
Συν τοις άλλοις, το Ιράν ζητά την αποδέσμευση των δεσμευμένων στο εξωτερικό περιουσιακών στοιχείων του, την καταβολή αποζημιώσεων, την άρση των κυρώσεων και τον τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα – συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, καθώς επίσης και τη θέσπιση νέου μηχανισμού για τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ. Η Τεχεράνη υπογραμμίζει ότι όλα τα ζητήματα οφείλουν να επιλυθούν εντός 30 ημερών και ότι η εστίαση πρέπει να μεταφερθεί από την παράταση της εκεχειρίας στον «τερματισμό του πολέμου».
Επιφυλακτικός ο Τραμπ
«Σύντομα θα μελετήσω το σχέδιο που μόλις μας έστειλε το Ιράν, αλλά δεν μπορώ να φανταστώ πως θα είναι αποδεκτό, με δεδομένο ότι δεν έχουν ακόμη πληρώσει αρκετά μεγάλο τίμημα για όσα έχουν προκαλέσει στην ανθρωπότητα και στον κόσμο τα τελευταία 47 χρόνια», ανέφερε ο Ντόναλντ Τραμπ, το Σάββατο (2/5), σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social.
Πάντως, σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο PBS και το Al Jazeera, το σχέδιο των 14 σημείων αποτελεί απάντηση σε προγενέστερη πρόταση 9 σημείων από την πλευρά της Ουάσιγκτον.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους πριν επιβιβαστεί στο αεροσκάφος «Air Force One», ο Αμερικανός {ρόεδρος επιβεβαίωσε ότι έχει ενημερωθεί για το «πλαίσιο της συμφωνίας», προειδοποιώντας ωστόσο πως, σε περίπτωση που η Τεχεράνη «κάνει κάτι άσχημο», οι αμερικανικές επιθέσεις ενδέχεται να επαναληφθούν.
Trump:
I will soon be reviewing the plan that Iran has just sent to us, but can’t imagine that it would be acceptable in that they have not yet paid a big enough price for what they have done to Humanity, and the World, over the last 47 years. Thank you for your attention to… pic.twitter.com/eUqevEqmDq
— Clash Report (@clashreport) 2 Μαΐου 2026
Το πετρέλαιο και ο φόβος πληθωρισμού
Οι τιμές του πετρελαίου έχουν εκτοξευτεί από τις 28 Φεβρουαρίου, ημερομηνία κατά την οποία οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επιθέσεις εναντίον του Ιράν. Η εκεχειρία που τέθηκε σε ισχύ στις 8 Απριλίου παρατάθηκε εκ νέου επ’ αόριστον χωρίς, ωστόσο, να συμβάλει σε αποκλιμάκωση των τιμών του αργού. Τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου, εξακολουθούν να τελούν υπό ασφυκτικό έλεγχο της Τεχεράνης.
Η εταιρεία επενδυτικής έρευνας HFI Research, εξειδικευμένη στις αγορές ενέργειας, σκιαγράφησε μια ζοφερή σειρά εξελίξεων που ενδέχεται να εκτυλιχθούν στις αγορές πετρελαίου, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν συμπληρώνει τον δεύτερο μήνα του χωρίς ορατή ειρηνευτική συμφωνία.
Παράλληλα, ο Μαρκ Μάλεκ, επικεφαλής επενδύσεων στην Siebert Financial, δήλωσε στο Business Insider πως αναμένει ένα δεύτερο κύμα πληθωρισμού εξαιτίας του πολέμου. «Η αντλία βενζίνης είναι μόνο η αρχή, καθώς το πραγματικό πληθωριστικό πλήγμα στα νοικοκυριά θα έρθει αργότερα, κρυμμένο μέσα σε καθημερινά προϊόντα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
