Πάνω από 13 δισ. δολάρια έχει εισπράξει η κυβέρνηση Τραμπ τους τελευταίους μήνες από τις πωλήσεις πετρελαίων της Βενεζουέλας. Ωστόσο το τι έχουν απογίνει αυτά τα κεφάλαια παραμένει άγνωστο, καθώς σύμφωνα με τους Financial Times δεν έχει υπάρξει καμία ενημέρωση από τον Λευκό Οίκο.
Οι ΗΠΑ ανέλαβαν τον έλεγχο των εξαγωγών πετρελαίου της Βενεζουέλας μετά την σύλληψη του προέδρου της χώρας Νικολάς Μαδούρο, τον Ιανουάριο, και την τοποθέτηση της Ντέλσι Ροντρίγκες στην ηγεσία της χώρας.
Τα έσοδα από το πετρέλαιο αντιστοιχούν περίπου στο 25% του ΑΕΠ της Βενεζουέλας και η χαλάρωση των κυρώσεων αναμενόταν να δώσει σημαντική ώθηση στην οικονομία, η οποία βρισκόταν ήδη σε κρίση πριν από τον δίδυμο καταστροφικό σεισμό του προηγούμενου μήνα.
Σύμφωνα με όσα είχε ανακοινώσει η αμερικανική κυβέρνηση, βάσει του εκτελεστικού διατάγματος του Ιανουαρίου, οι ΗΠΑ θα λειτουργούσαν ως «θεματοφύλακας» των κεφαλαίων από τις πωλήσεις πετρελαίου. Δηλαδή θα έπαιρναν τα χρήματα και θα τα επέστρεφαν στη Βενεζουέλα, ελέγχοντας τους αποδέκτες και τη χρήση τους.
Όπως χαρακτηριστικά είχε αναφερθεί τα χρήματα θα αποτελούσαν ιδιοκτησία της κυβέρνησης της Βενεζουέλας και θα φυλάσσονταν σε λογαριασμούς της αμερικανικής κυβέρνησης υπό την ιδιότητα του «θεματοφύλακα». Λίγο καιρό αργότερα το υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ είχε δηλώσει πως τα χρήματα «θα διατεθούν προς όφελος του αμερικανικού και του βενεζουελάνικου λαού», χωρίς ωστόσο να δώσει περισσότερες διευκρινήσεις.
Στην «τσέπη» του Τραμπ τα κεφάλαια της Βενεζουέλας
Σύμφωνα με οικονομικούς αναλυτές, τα αρνητικά στοιχεία της οικονομίας της Βενεζουέλας ενδέχεται να αποτελούν ένδειξη ότι η Ουάσινγκτον δεν έχει επιστρέψει στο Καράκας το σύνολο των εσόδων. Και κανείς δεν γνωρίζει – αξιόπιστα – που έχουν καταλήξει αυτά τα κεφάλαια.
Η αμερικανική κυβέρνηση έχει δώσει αντικρουόμενες εκδοχές σχετικά με το τι κάνει με τα χρήματα. Σε εκτελεστικό διάταγμα περιέγραψε τον ρόλο της ως «θεματοφύλακας», ενώ ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ «βγάζουν πολλά χρήματα» από το πετρέλαιο της Βενεζουέλας.
Σύμφωνα πάντα με τους Financial Times, Αμερικανοί βουλευτές και από τα δύο κόμματα αρχίζουν πλέον να ασκούν πιέσεις στην κυβέρνηση, ζητώντας να εξηγήσει πού κατέληξαν τα χρήματα και ποια μέτρα λαμβάνει για να αποτραπούν φαινόμενα διαφθοράς κατά την κατανομή τους.
«Η εισβολή του Τραμπ στη Βενεζουέλα αφορούσε εξαρχής το πετρέλαιο, την εξουσία και τη διαφθορά, με δισεκατομμύρια δολάρια από τα πετρελαϊκά έσοδα της Βενεζουέλας να ελέγχονται από την κυβέρνηση Τραμπ χωρίς διαφάνεια ή δικλίδες ασφαλείας», δήλωσε στους Financial Times ο Χοακίν Κάστρο, εξέχον στέλεχος των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο. «Το Κογκρέσο παραμένει στο σκοτάδι», πρόσθεσε.
Ενδεικτικό του «πέπλου» που καλύπτει τη διαχείριση των επίμαχων κεφαλαίων είναι πως στην ιστοσελίδα παρακολούθησης των εσόδων από τις πωλήσεις πετρελαίου που διαχειρίζονται οι ΗΠΑ, την οποία δημιούργησε η νέα κυβέρνηση της Βενεζουέλας υπό την Ροντρίγκεζ, υπάρχει μόνο μια καταχώρηση: Μια μεταφορά ύψους 300 εκατ. δολαρίων τον Μάρτιο.
Κατά τη διάρκεια ακρόασης την Τρίτη, η Μαρία Ελβίρα Σαλαζάρ, Ρεπουμπλικανή βουλευτής από τη νότια Φλόριντα, ζήτησε να δημοσιοποιούνται οι αναφορές για τα κεφάλαια, υπογραμμίζοντας «τη σημασία της διαφάνειας σχετικά με το πού πηγαίνουν τα χρήματα».
Η τύχη των πετρελαϊκών εσόδων της Βενεζουέλας έχει αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία μετά τους δύο καταστροφικούς σεισμούς της 24ης Ιουνίου. Ο ΟΗΕ εκτιμά ότι το κόστος των ζημιών μόνο σε κτίρια και υποδομές θα φτάσει τα 37 δισ. δολάρια.
Τραμπ: «Έχουμε βγάλει 28 φορές το κόστος της επίθεσης»
Τον Ιούνιο, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ είχαν ανακτήσει μέσω του πετρελαίου το κόστος της στρατιωτικής επιχείρησης στη Βενεζουέλα «κατά 28 φορές», ισχυριζόμενος επίσης ότι και η Βενεζουέλα «βγάζει επίσης πολλά χρήματα». «Χρειάστηκαν 48 λεπτά για να κερδίσουμε αυτόν τον πόλεμο», δήλωσε ο Τραμπ. «Βγάλαμε από τη χώρα εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου».
Τον Απρίλιο, ο υψηλόβαθμος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Μάικλ Κόζακ υποστήριξε ότι περίπου 3 δισ. δολάρια από τα πετρελαϊκά έσοδα είχαν σταλεί στη Βενεζουέλα – κάτι ωστόσο που δεν έχει επιβεβαιωθεί από κάποιο στοιχείο – και ότι η KPMG πραγματοποιούσε έλεγχο των τραπεζικών λογαριασμών. Ο ίδιος είχε αναφέρει ότι η κυβέρνηση θα παρείχε τριμηνιαίες αναφορές για τα κεφάλαια. Ωστόσο, έκτοτε κανείς δεν έχει λάβει καμία ενημέρωση.
Υπό «ομηρία» η Βενεζουέλα – «Είναι δικά τους, αλλά με άδεια»
Στην πραγματικότητα, όπως παραδέχονται αμερικανοί αξιωματούχοι, οι ΗΠΑ κρατούν «όμηρο» τη Ροντρίγκες με τα συγκεκριμένα κεφάλαια. Μιλώντας στους Financial Times παραδέχτηκαν ότι ο έλεγχος των πετρελαϊκών κεφαλαίων χρησιμοποιείται ως μοχλός πίεσης προς τη Ροντρίγκες, ώστε αυτή να παραμείνει «πιστή» στις οδηγίες της Ουάσιγκτον για τη διακυβέρνηση της χώρας.
Κατά τη διάρκεια ακρόασης στο Κογκρέσο την περασμένη Τετάρτη, ο Μάικλ Κόζακ – κυνικά – δήλωσε: «Είναι δικά τους χρήματα, αλλά… πρέπει να πάρουν την άδειά μας». Τα κεφάλαια που τους δώσαμε – ισχυρίστηκε – διατέθηκαν για την κάλυψη δαπανών, όπως η καταβολή μισθών του Δημοσίου και η αγορά εξοπλισμού για την πετρελαϊκή βιομηχανία.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ υποστήριξε επίσης ότι στο πλαίσιο του συγκεκριμένου συστήματος «δισεκατομμύρια δολάρια έχουν διοχετευθεί στην οικονομία της Βενεζουέλας».«Βρίσκεται σε εξέλιξη χρηματοοικονομική εποπτεία, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κεφάλαια ωφελούν τον λαό της Βενεζουέλας», σημείωσε.
Ο Τζον Μπάρετ, επιτετραμμένος των ΗΠΑ στο Καράκας, ισχυρίστηκε επίσης πως τα χρήματα από τους λογαριασμούς των πετρελαϊκών εσόδων «διατίθενται επίσης για την προσπάθεια ανοικοδόμησης» (λόγω των σεισμών), χωρίς όμως – ούτε αυτός – να προσδιορίσει το ύψος του ποσού.
Ωστόσο πολλοί οικονομολόγοι υπογραμμίζουν πως δεν υπάρχει καμία ένδειξη πως αυτά τα κεφάλαια καταλήγουν στην οικονομία της Βενεζουέλας, η οποία καταγράφει χαμηλές επιδόσεις.
«Πού είναι τα χρήματα;»
Ο Φρανσίσκο Ροντρίγκες, οικονομολόγος από τη Βενεζουέλα στο Κέντρο Οικονομικής και Πολιτικής Έρευνας στην Ουάσιγκτον, δήλωσε ότι ο επίσημος ρυθμός ανάπτυξης του πρώτου τριμήνου, ο οποίος διαμορφώθηκε στο 2,5%, ήταν ο χαμηλότερος των τελευταίων σχεδόν πέντε ετών.
«Η Βενεζουέλα πιθανότατα δεν αναπτύχθηκε ταχύτερα, παρά την αύξηση των πετρελαϊκών εσόδων κατά το πρώτο τρίμηνο, επειδή οι ΗΠΑ δεν μετέφεραν στην κυβέρνηση της Βενεζουέλας το σύνολο των αυξημένων εσόδων της από το πετρέλαιο», ανέφερε.
Ο Χοσέ Γκέρα, οικονομολόγος από τη Βενεζουέλα και πρώην βουλευτής της αντιπολίτευσης, δήλωσε στους Financial Times ότι τα πετρελαϊκά έσοδα θα έπρεπε να είναι πολύ υψηλότερα από τα προηγούμενα χρόνια. «Πού είναι τα χρήματα; Δεν υπάρχει διαφάνεια και η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν μας ενημερώνει», τόνισε.
