Ένα νέο ψηφιακό εργαλείο δίνει τη δυνατότητα στους χρήστες να εξερευνήσουν το οδικό δίκτυο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και να υπολογίσουν, με βάση ιστορικές πηγές, πόσο χρόνο θα απαιτούσαν τα ταξίδια πριν από περίπου 2.000 χρόνια. Η πλατφόρμα OmnesViae αναπαριστά το δίκτυο ρωμαϊκών δρόμων και επιτρέπει τη χάραξη διαδρομών μεταξύ αρχαίων πόλεων σε έναν σύγχρονο ψηφιακό χάρτη.
Σύμφωνα με το Euronews, ένας Ολλανδός μηχανικός ανακατασκεύασε, χρησιμοποιώντας ακαδημαϊκές πηγές και ιστορικούς χάρτες, το οδικό δίκτυο που συνέδεε τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Το αποτέλεσμα, στο οποίο μπορεί κανείς να έχει πρόσβαση από οποιονδήποτε περιηγητή, ακόμα και από κινητό τηλέφωνο, επιτρέπει στους χρήστες να χαράξουν διαδρομές μεταξύ αρχαίων πόλεων και να μάθουν πόσες ημέρες θα διαρκούσε το ταξίδι με τα πόδια ή έφιπποι.
Το εργαλείο ονομάζεται OmnesViae και βασίζεται κυρίως στην Tabula Peutingeriana, ένα μεσαιωνικό αντίγραφο ενός ρωμαϊκού χάρτη που απεικόνιζε το cursus publicus, το επίσημο οδικό δίκτυο της Αυτοκρατορίας.
Καθώς το δυτικό τμήμα του εν λόγω εγγράφου έχει χαθεί, τα δεδομένα για την εν λόγω περιοχή προέρχονται από το «Ιτινεράριο του Αντωνίνου», ένα άλλο αρχείο της ρωμαϊκής περιόδου.
Υπεύθυνος του έργου είναι ο René Voorburg , ο οποίος βασίστηκε στο έργο του ιστορικού Richard Talbert σχετικά με την «Tabula» καθώς και σε δεδομένα τοποθεσίας από το Pleiades Project. Ο κώδικας και η βάση δεδομένων είναι ελεύθερα προσβάσιμα και μπορούν να συμβουλευτούν στο Codeberg.
OmnesViae: Πώς λειτουργεί η εφαρμογή και τι παρουσιάζει
Ο ιστότοπος έχει σχεδιαστεί για χρήση σε υπολογιστή, αλλά λειτουργεί επίσης καλά και στον περιηγητή ενός κινητού τηλεφώνου. Αρκεί να εισαγάγετε ένα σημείο εκκίνησης και έναν προορισμό, ώστε το σύστημα να υπολογίσει τη γρηγορότερη διαδρομή σύμφωνα με τις αποστάσεις που αναφέρονται στις αρχαίες πηγές και να την επισημάνει με κίτρινο χρώμα σε έναν σύγχρονο χάρτη.
Παρέχει επίσης λεπτομερείς πληροφορίες για τις ενδιάμεσες στάσεις, κάτι που είναι ιδιαίτερα χρήσιμο, καθώς πολλοί ρωμαϊκοί δρόμοι ακολουθούσαν ποτάμια ή περνούσαν κοντά σε οικισμούς που υπάρχουν ακόμα και σήμερα, αν και με διαφορετικά ονόματα.
Όταν εισάγονται η Μαδρίτη και το Μιλάνο ως προορισμοί, ο ιστότοπος τις αναγνωρίζει ως Miaccum και Mediolanvm, και ορίζει το Conplutum, τη σημερινή Alcalá de Henares, ως την πρώτη σημαντική στάση. Μεταξύ των τελικών σταδίων βρίσκονται η Avgvsta Tavrinorvm (Τορίνο) και η Placentia (Πιατσέντσα).
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του προγραμματιστή, το ταξίδι θα διαρκούσε 43 ημέρες για να καλυφθούν 1.500 ρωμαϊκά μίλια. Για να κατανοήσουμε τη διαφορά σε σχέση με τη σημερινή εποχή: η ίδια διαδρομή μπορεί πλέον να διανυθεί σε 14 ημέρες (340 ώρες) με τα πόδια ή σε 16 ώρες με αυτοκίνητο (πηγή στα ισπανικά).
Αξίζει να ειπωθεί πως το OmnesViae δεν είναι το μοναδικό εγχείρημα που επιχειρεί να αναπαραστήσει το συγκοινωνιακό δίκτυο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί και άλλα ψηφιακά έργα που υπολογίζουν χρόνους και κόστος μετακινήσεων ανάλογα με την εποχή του χρόνου ή αποτυπώνουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τη χάραξη των ρωμαϊκών δρόμων.
Η νέα έκδοση της πλατφόρμας αποτελεί πλήρη ανασχεδιασμό της αρχικής, η οποία λειτουργούσε από το 2011 έως το 2024, ενώ πλέον αξιοποιεί και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για τις μεταφράσεις και τις εικονογραφήσεις του ιστότοπου.
