Την ανάγκη για άμεσες και συντονισμένες παρεμβάσεις στην αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων ανέδειξε ο πρόεδρος της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας (ΕΚΕ), καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, Κωνσταντίνος Τούτουζας, μιλώντας σε εκδήλωση ενημέρωσης. Ο καθηγητής τόνισε μάλιστα ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα εξακολουθούν να αποτελούν την πρώτη αιτία θανάτου, υπογραμμίζοντας ότι απαιτείται ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης με έμφαση τόσο στην πρόληψη όσο και στην έγκαιρη θεραπευτική αντιμετώπιση.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ανάγκη εφαρμογής της θρομβόλυσης σε ολόκληρη τη χώρα, με έμφαση στις νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές που δεν διαθέτουν άμεση πρόσβαση σε αιμοδυναμικά κέντρα.
Παράλληλα, επεσήμανε το σημαντικό έλλειμμα που καταγράφεται στη φάση της αποκατάστασης, καθώς πολλοί ασθενείς μετά από σοβαρά περιστατικά επιστρέφουν στην καθημερινότητά τους χωρίς την απαιτούμενη υποστήριξη. Στο πλαίσιο αυτό, ανέδειξε την ανάγκη δημιουργίας οργανωμένων Κέντρων Αποκατάστασης Καρδιοπαθών. Κεντρικό σημείο της τοποθέτησής του αποτέλεσε η πρόταση για ένα νέο εθνικό σχέδιο αντιμετώπισης των καρδιαγγειακών νοσημάτων στη χώρα μας, με επιπλέον κονδύλια από την Πολιτεία, σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς φορείς και με στόχο μια μακροπρόθεσμη και αποτελεσματική πολιτική υγείας.
Αίτημα θέσπισης υποχρεωτικότητας και καθολικής εφαρμογής της θρομβόλυσης
Σε επιστολή, της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας, προς τον υπουργό Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, υποβλήθηκε πρόταση για την καθιέρωση ρύθμισης που θα διασφαλίζει την εφαρμογή της θεραπείας θρομβόλυσης σε όλους τους ασθενείς που προσέρχονται σε ιατρικές μονάδες με οξύ έμφραγμα του μυυοκαρδίου (ΟΕΜ) και ανάσπαση του ST στο ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ), σύμφωνα με τα σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα και τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες.
Όπως αναφέρουν από την ΕΚΕ, «η άμεση και αποτελεσματική επαναιμάτωση του μυοκαρδίου συνιστά ακρογωνιαίο λίθο στη θεραπευτική προσέγγιση του οξέος εμφράγματος του μυοκαρδίου με ανάσπαση του ST διαστήματος (STEMI). Οι ασθενείς που προσέρχονται εντός 12 ωρών από την έναρξη των συμπτωμάτων οφείλουν να υποβάλλονται άμεσα σε θεραπεία επαναιμάτωσης, είτε με πρωτογενή διαδερμική στεφανιαία παρέμβαση (αγγειοπλαστική) είτε, σε περίπτωση αδυναμίας έγκαιρης πρόσβασης σε κέντρα με δυνατότητα αγγειοπλαστικής, με ινωδολυτική θεραπεία (θρομβόλυση). Η πρακτική αυτή εδράζεται σε ακλόνητα επιστημονικά δεδομένα, και αποτυπώνεται σε όλες τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες των τελευταίων τριών δεκαετιών, περιλαμβανομένων των πιο πρόσφατων 2023 ESC Guidelines for the management of acute coronary syndromes της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας.
Η θρομβόλυση προλαμβάνει κατά μέσο όρο 30 πρώιμους θανάτους ανά 1.000 ασθενείς όταν χορηγείται εντός έξι ωρών από την έναρξη των συμπτωμάτων. Το όφελος αυτό είναι ακόμη πιο εμφανές στους ασθενείς υψηλότερου κινδύνου, όπως οι ηλικιωμένοι.
Η προνοσοκομειακή εφαρμογή της θρομβόλυσης αποτελεί βέλτιστη πρακτική όπου υπάρχουν οι προϋποθέσεις. Συγκεκριμένα εκπαιδευμένο ιατρικό προσωπικό μπορεί να ερμηνεύσει το ΗΚΓ επί τόπου ή δυνατότητα διαβίβασης για απομακρυσμένη εκτίμηση…».
Η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία εισηγείται την καθιέρωση ρύθμισης βάσει της οποίας:
- Κάθε ασθενής που διαγιγνώσκεται με οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου και ανάσπαση του ST διαστήματος και προσέρχεται σε υγειονομική μονάδα χωρίς εφημερεύον Αιμοδυναμικό Τμήμα, θα πρέπει να μεταφέρεται σε Νοσοκομείο με διαθέσιμο Αιμοδυναμικό Τμήμα, εφόσον η μεταφορά είναι εφικτή σε χρόνο μικρότερο των 120 λεπτών.
- Εφόσον ο εκτιμώμενος χρόνος μεταφοράς υπερβαίνει τα 120 λεπτά, τότε ο ασθενής πρέπει να υποβάλλεται σε θρομβολυτική θεραπεία, με βάση τις ισχύουσες ενδείξεις και αντενδείξεις.
- Μετά τη θρομβόλυση, ο ασθενής θα πρέπει να μεταφέρεται το ταχύτερον δυνατόν σε νοσοκομείο που διαθέτει Αιμοδυναμικό Τμήμα και να υποβάλλεται σε στεφανιογραφία με προοπτική αγγειοπλαστικής εντός 24 ωρών από την ολοκλήρωση της θρομβόλυσης.
Η διαχείριση των περιστατικών αυτών (διάγνωση και έναρξη θρομβολυτικής αγωγής) οφείλει καταρχήν να διενεργείται από καρδιολόγους σε Καρδιολογικές Κλινικές Νοσοκομείων. Στις περιπτώσεις όμως που δεν υπάρχει καρδιολόγος στην υγειονομική μονάδα υποδοχής (μικρό περιφερικό νοσοκομείο ή κέντρο υγείας) η διαχείριση των περιστατικών πρέπει να γίνεται από γενικούς ιατρούς ή παθολόγους σε συνεργασία με την εφημερεύουσα καρδιολογική».
Σε δεύτερη επιστολή που απεστάλη από την ΕΚΕ και δη την Ομάδα Εργασίας Πρόληψης και Αποκατάστασης, αναφέρεται ότι «το οικονομικό βάρος, το οποίο επιφέρουν τα καρδιαγγειακά νοσήματα στα ευρωπαϊκά συστήματα υγείας υπερβαίνει τα 200 δισεκατομμύρια ετησίως. Τα άτομα, τα οποία υφίστανται ένα μη θανατηφόρο καρδιαγγειακό συμβάν, αποσύρονται από την αγορά εργασίας για μακρύ χρονικό διάστημα ενώ απαιτείται σημαντική στήριξη τόσο από τα συστήματα υγείας όσο και από το οικογενειακό περιβάλλον για να επανέλθουν στην πρότερη του συμβάντος ζωή τους εφόσον είναι εφικτό.
Η καρδιακή αποκατάσταση είναι μια πολυπαραγοντική και ολοκληρωμένη παρέμβαση, η οποία σκοπεύει αφενός στην αποθεραπεία των ασθενών μετά από κάποιο οξύ καρδιακό επεισόδιο και αφετέρου στη δευτερογενή πρόληψη των ασθενών με χρόνια καρδιαγγειακά νοσήματα και την αποφυγή νέων καρδιαγγειακών συμβάντων. Η καρδιακή αποκατάσταση πραγματοποιείται σε ειδικά κέντρα, τα οποία επανδρώνονται από εξειδικευμένους Καρδιολόγους στο αντικείμενο της αποκατάστασης καθώς και άλλους επαρκώς εκπαιδευμένους Επαγγελματίες Υγείας. Οι στόχοι της καρδιακής αποκατάστασης συνοψίζονται στην επίτευξη κλινικής σταθεροποίησης των ασθενών, στη ρύθμιση των παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου, στη σταδιακή αποκατάσταση και βελτίωση της φυσικής δραστηριότητας των ασθενών, στον περιορισμό των φυσιολογικών και ψυχολογικών επιπτώσεων της καρδιαγγειακής νόσου καθώς και στη μείωση του κινδύνου προσβολής των ασθενών από μελλοντικά καρδιαγγειακά συμβάντα…
