Το 2016, 8 στους 10 Έλληνες πίστευαν ότι «μυστικές οργανώσεις κινούν τα νήματα». Το 2018, 3 στους 10 θεωρούσαν ότι τα ίχνη των αεροπλάνων είναι «ψεκασμοί».
Το 2024, 1 στους 2 πίστευε ότι η κλιματική αλλαγή είναι «εφεύρημα των πλούσιων χωρών». Και βέβαια λίγο νωρίτερα είχε μπει στο κάδρο και η πανδημία COVID-19…
Η διαΝΕΟσις δημοσίευσε δύο νέες αναλύσεις που δείχνουν τις αλλαγές που επιτελέστηκαν στην ψηφιακή ενημέρωση την τελευταία δεκαετία και εξετάζουν πώς η παραπληροφόρηση και οι θεωρίες συνωμοσίας ριζώνουν στην κοινωνία. Οι ερευνητές ανέλυσαν αναρτήσεις από το 2021 έως το 2024 και εντόπισαν ότι σχεδόν το 50% περιείχαν ισχυρισμούς για τους κινδύνους του εμβολιασμού.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι μεγάλο μέρος των αναρτήσεων επικεντρωνόταν σε υποτιθέμενες σοβαρές επιπτώσεις των εμβολίων στην υγεία, παρουσιάζοντας σενάρια όπως «γονιδιακή αλλοίωση», «μείωση του πληθυσμού» ή την ύπαρξη ενός «σκοτεινού σχεδίου ελέγχου» των πολιτών. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι αναρτήσεις υποστήριζαν ότι η προώθηση του εμβολιασμού αποτελούσε κατάχρηση εξουσίας, οδηγώντας σε περιορισμό δικαιωμάτων και προσωπικών ελευθεριών.
Από τις 80 αναρτήσεις που εξετάστηκαν, 33 απέδιδαν την ευθύνη σε πολιτικούς, κρατικούς φορείς, πολιτικές ελίτ ή διεθνείς οργανισμούς, παρουσιάζοντάς τους ως «συνωμότες» που …κινούν τα νήματα. Άλλες αναρτήσεις στοχοποιούσαν επιστήμονες, γιατρούς λοιμωδών νοσημάτων και φαρμακευτικές εταιρείες, καλλιεργώντας δυσπιστία απέναντι στους ειδικούς και τις θεσμικές πηγές πληροφόρησης.
Την ίδια ώρα, 26 από τις 80 αναρτήσεις καλούσαν ανοιχτά τους πολίτες να αρνηθούν τον εμβολιασμό ή να υιοθετήσουν στάση ανυπακοής απέναντι στις δημόσιες υγειονομικές οδηγίες. Σε 10 περιπτώσεις, οι συντάκτες προέτρεπαν ακόμη και σε προσφυγή στη Δικαιοσύνη, παρουσιάζοντας τον εμβολιασμό ως πράξη που παραβιάζει θεμελιώδη δικαιώματα.
Εμβόλια για τον SARS-CoV-2 (2021–2024)
Από 80 αναρτήσεις:
- οι 48 περιείχαν ισχυρισμούς για κινδύνους του εμβολιασμού.
- οι 33 κατονόμαζαν πολιτικούς και θεσμούς ως «συνωμότες».
- οι 26 καλούσαν σε αποχή από τον εμβολιασμό.
Η μία μελέτη παρουσιάζει επίσης ένα «μικρό λεξικό παραπληροφόρησης», διακρίνοντας ανάμεσα σε ακούσια παραπληροφόρηση, σκόπιμη παραπληροφόρηση, κακόβουλη πληροφορία και θεωρίες συνωμοσίας.
Η πρώτη μελέτη, που υπογράφει ο αναπληρωτής καθηγητής Πολιτικής Επικοινωνίας στο ΕλεύθεροΠανεπιστήμιο των Βρυξελλών (VUB) και Ερευνητικός Συνεργάτης στο Ινστιτούτο Reuters για τη Μελέτη της Δημοσιογραφίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης Αντώνης Καλογερόπουλος και βασίζεται σε 11 ετήσιες έρευνες του Digital News Report του Ινστιτούτου Reuters, χαρτογραφεί την πορεία της ψηφιακής ενημέρωσης στη χώρα μας από το 2016 έως το 2026. Η δεκαετία αυτή χαρακτηρίζεται από σημαντικές μεταβολές στις συνήθειες ενημέρωσης, με κυρίαρχα στοιχεία την πτώση του ενδιαφέροντος για τις ειδήσεις, την άνοδο των κοινωνικών δικτύων και τη διαρκή κρίση εμπιστοσύνης προς τα ΜΜΕ.
Η δεύτερη μελέτη, των Darren Lilleker και Πάνου Κολιαστάση, εξετάζει πώς ψευδείς αφηγήσεις αποκτούν δυναμική στην ελληνική δημόσια σφαίρα. Η έρευνα αναλύει δεκάδες ψηφιακές αναρτήσεις και περιγράφει τους μηχανισμούς με τους οποίους η παραπληροφόρηση γίνεται πειστική.
Το Αντικαρκινικό Ογκολογικό Νοσοκομείο ο Άγιος Σάββας πρωτοπορεί
Συμπληρώθηκαν αυτό το μήνα, 3 χρόνια από την έναρξη του προγράμματος ΟΙΚΟΘΕΝ, μιας πρωτοποριακής δράσης που άλλαξε ριζικά το τοπίο της κατ’ οίκον περίθαλψης στην Ελλάδα. Η πρώτη εφαρμογή του πραγματοποιήθηκε την 1η Ιουνίου 2023 στο Γ.Α.Ο.Ν.Α. «Ο Άγιος Σάββας», σηματοδοτώντας την έναρξη ενός νέου μοντέλου παροχής νοσοκομειακής φροντίδας στο σπίτι.
Ειδικότερα, το ΟΙΚΟΘΕΝ αφορά την ασφαλή μεταφορά και χορήγηση αμιγώς νοσοκομειακών φαρμάκων στο σπίτι των ασθενών, προσφέροντας εξατομικευμένη φροντίδα. Εμπνευστής του είναι ο Μιχάλης Νικολάου, παθολόγος – ογκολόγος και διευθυντής της Α’ Παθολογικής Ογκολογικής Κλινικής του «Αγίου Σάββα», ο οποίος οραματίστηκε ένα σύστημα που φέρνει τη θεραπεία κοντά στον άνθρωπο.
Κατά τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του, το πρόγραμμα εφαρμόστηκε πιλοτικά στο «Άγιος Σάββας». Η επιτυχία της πιλοτικής φάσης οδήγησε στην επέκτασή του σε άλλα νοσοκομεία και σε διαφορετικές ιατρικές ειδικότητες.
Σήμερα συμμετέχουν:
- Το Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Πειραιά «Μεταξά» για ογκολογικά και αιματολογικά περιστατικά.
- Το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ για ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση.
- Το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης για ογκολογικά περιστατικά και ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση.
- Το Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης «Θεαγένειο» για ογκολογικά περιστατικά.
Σύμφωνα με τις μελέτες που θα δημοσιευθούν σύντομα, η ικανοποίηση αγγίζει το 100%, επιβεβαιώνοντας ότι η φροντίδα στο σπίτι μπορεί να αποτελέσει ένα ασφαλές, λειτουργικό και ανθρώπινο μοντέλο περίθαλψης.
Η ενίσχυση της επιστημονικής βάσης του προγράμματος αποτυπώνεται στα μνημόνια συνεργασίας με την Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδος και την Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία.
Παράλληλα, το ΟΙΚΟΘΕΝ επεκτάθηκε και σε δράσεις ψυχοκοινωνικής υποστήριξης.
Κατά το τελευταίο έτος δημιουργήθηκαν οι Κινητές Βιβλιοθήκες Ανάσας, μια κοινή πρωτοβουλία με το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης, τη Win Cancer και το «Μεταξά», προσφέροντας στους ασθενείς πρόσβαση σε βιβλία και υλικό που ενισχύει την ψυχική ανθεκτικότητα και την ποιότητα ζωής.
Η διοίκηση του Νοσοκομείου ο «Άγιος Σάββας» αναπτύσσει ένα ολοκληρωμένο ψηφιακό οικοσύστημα για τους ασθενείς της Κατ’ Οίκον Νοσηλείας και του ΟΙΚΟΘΕΝ.
Μέσω ειδικής πλατφόρμας και tablet, οι ασθενείς θα μπορούν:
- να καταγράφουν καθημερινά ζωτικά και σωματομετρικά στοιχεία,
- να ειδοποιείται αυτόματα η θεραπευτική ομάδα σε περίπτωση παθολογικών ευρημάτων,
- να προγραμματίζουν ραντεβού διαδικτυακά ή δια ζώσης,
- να επικοινωνούν μέσω chat με την ομάδα φροντίδας και την κοινότητα,
- να λαμβάνουν εξατομικευμένες οδηγίες διατροφής και άσκησης,
- να έχουν πρόσβαση σε αξιόπιστη, εκλαϊκευμένη ιατρική πληροφορία.
Μέσω του προγράμματος ΝΟΣΠΙ – «Νοσοκομείο στο Σπίτι», αναπτύχθηκε μια σημαντική συνεργασία με τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό και τον ΟΔΙΠΥ. Μικτά κλιμάκια επισκέπτονται καθημερινά τα σπίτια ασθενών, προσφέροντας ολοκληρωμένη φροντίδα σε όσους τη χρειάζονται περισσότερο.
