Ένα πρωτοφανές ντόμινο σκανδάλων διαφθοράς συγκλονίζει την Ισπανία, σφίγγοντας τον κλοιό γύρω από την κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ. Με την αξιωματική αντιπολίτευση να ζητά επιτακτικά πρόωρες εκλογές έπειτα από τις αστυνομικές εφόδους στα γραφεία του Σοσιαλιστικού Κόμματος, η προσοχή πλέον στρέφεται σε κορυφαία στελέχη και πρώην ηγέτες.
Στο επίκεντρο της πολιτικής θύελλας βρίσκεται ο πρώην πρωθυπουργός Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο, ο οποίος ελέγχεται για την εμπλοκή του σε ένα σκοτεινό δίκτυο εκατομμυρίων με διαδρομές χρήματος που φτάνουν μέχρι τη Βενεζουέλα και την Κίνα. Μίζες από κρατικές συμβάσεις, ύποπτες διασώσεις εταιρειών και αποκαλύψεις για ροζ σκάνδαλα συνθέτουν ένα ασφυκτικό σκηνικό, την ώρα που ο Σάντσεθ βλέπει τα πολιτικά του περιθώρια να εξαντλούνται.
Το POLITICO ξετυλίγει το κουβάρι αυτής της πολύπλοκης κρίσης.
Γίνεται όλο και πιο δύσκολο για τους συμμάχους του συνασπισμού να παραμείνουν στο πλευρό του πρωθυπουργού, καθώς διογκώνεται η κλίμακα της φερόμενης διαφθοράς του Σοσιαλιστικού κόμματος.
Χτυπημένος από κρίσεις διαφθοράς και οδυνηρές ήττες στις περιφερειακές εκλογές, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ξεμένει από επιλογές.
Ερευνητές πραγματοποίησαν έφοδο στα κεντρικά γραφεία του Σοσιαλιστικού κόμματός του την Τετάρτη, στο πλαίσιο έρευνας για κακοδιαχείριση κομματικών πόρων. Αυτό θα ήταν από μόνο του αρκετά κακό, αλλά αποτελεί απλώς το τελευταίο επεισόδιο σε μια χιονοστιβάδα σκανδάλων διαφθοράς που βαραίνουν το κόμμα.
Ο ηγέτης της συντηρητικής αντιπολίτευσης, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό, δήλωσε ότι η κυβέρνηση «πνέει τα λοίσθια» και απαίτησε από τον Σάντσεθ να παραιτηθεί και να προκηρύξει εκλογές. «Πόσες ακόμα έφοδοι; Πόσες ακόμα μίζες;» ρώτησε.
Προς το παρόν, ο εύθραυστος συνασπισμός του Σάντσεθ παραμένει σταθερός, αλλά γίνεται όλο και πιο άβολο για τους συμμάχους του να τον στηρίζουν, καθώς έρχεται στο φως η κλίμακα της φερόμενης διαφθοράς του Σοσιαλιστικού κόμματος. Επισήμως, η Ισπανία δεν υποχρεούται να διεξαγάγει εκλογές μέχρι τον επόμενο Αύγουστο, αλλά ο πρωθυπουργός ενδέχεται να αναγκαστεί να κινηθεί νωρίτερα.
Μεγάλο μέρος της προσοχής θα επικεντρωθεί σε μια ιδιαίτερα προβεβλημένη υπόθεση που αφορά τον πρώην πρωθυπουργό Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο. Αναμένεται να εμφανιστεί στο δικαστήριο στις 17 Ιουνίου και οι αποκαλύψεις αποδεικνύονται ολοένα και πιο επιζήμιες για τον Σάντσεθ.
Ας ξεκινήσουμε με τον Θαπατέρο. Τι συνέβη εκεί;
Ένας ανακριτής υποπτεύεται ότι ο πρώην πρωθυπουργός Θαπατέρο ηγείτο ενός εγκληματικού δικτύου που χρησιμοποίησε την επιρροή του για να εξασφαλίσει μια κρατική διάσωση ύψους 53 εκατομμυρίων ευρώ, την εποχή του Covid το 2021, για την αεροπορική εταιρεία Plus Ultra. Ο Θαπατέρο, σύμφωνα με τους ερευνητές, έλαβε συνολικά 2,6 εκατομμύρια ευρώ από το δίκτυο, το οποίο είχε δεσμούς με τη Βενεζουέλα και την Κίνα. Ο δικαστής ισχυρίζεται ότι μεγάλο μέρος των χρημάτων διακινήθηκε μέσω εταιρειών που διευθύνει ο παρτενέρ του στο τζόκινγκ, Χούλιο Μαρτίνεθ, ενώ μια εταιρεία που ανήκει στις δύο κόρες του πρώην πρωθυπουργού έλαβε μεγάλο μέρος των κεφαλαίων. Ο Θαπατέρο, ο οποίος έχει κατηγορηθεί για εγκληματική οργάνωση, αθέμιτη άσκηση επιρροής και πλαστογραφία εγγράφων, αρνείται οποιαδήποτε αδικοπραγία.
Αλλά ο Θαπατέρο δεν είναι στην κυβέρνηση, οπότε αυτό δεν θα έπρεπε να είναι πολύ κακό για τον Σάντσεθ, σωστά;
Λάθος. Ο Θαπατέρο, ο οποίος κυβέρνησε την Ισπανία από το 2004 έως το 2011, έχει γίνει στενός σύμμαχος του Σάντσεθ, υπερασπιζόμενος σθεναρά τις πολιτικές της κυβέρνησής του και αναλαμβάνοντας να διαχειριστεί λεπτές διαπραγματεύσεις με τους Βάσκους και τους Καταλανούς κοινοβουλευτικούς συμμάχους. Θεωρείται ιδεολογική «αδελφή ψυχή» του Σάντσεθ. Επιπλέον, ο Σάντσεθ βρισκόταν στην κυβέρνηση όταν διασώθηκε η αεροπορική εταιρεία, επομένως θα τεθούν ερωτήματα σχετικά με το εάν ακολουθήθηκε η δέουσα διαδικασία όταν ελήφθη αυτή η απόφαση.
Τι λέει ο ίδιος ο Σάντσεθ για αυτό;
Μέχρι στιγμής, στέκεται αποφασιστικά στο πλευρό του προκατόχου του. Έχει δηλώσει την «πλήρη συνεργασία της κυβέρνησής του με το σύστημα δικαιοσύνης, τον πλήρη σεβασμό στο τεκμήριο αθωότητας του κ. Θαπατέρο και όλη τη στήριξή μου σε [αυτόν]».
Αυτό δεν είναι το μόνο σκάνδαλο που πλήττει την κυβέρνηση Σάντσεθ, σωστά;
Όχι. Τον περασμένο Ιούνιο, ο Σάντσεθ αναγκάστηκε να ζητήσει συγγνώμη αφότου αποκαλύφθηκε ότι ο έμπιστός του και νούμερο 3 του Σοσιαλιστικού Κόμματος, Σάντος Σερδάν, τελούσε υπό έρευνα για εμπλοκή σε ένα τεράστιο κύκλωμα με μίζες από δημόσιες συμβάσεις. Επίσης, στο σκάνδαλο αυτό εμπλέκεται και ο Χοσέ Λουίς Άμπαλος, πρώην ανώτατο στέλεχος του Σοσιαλιστικού Κόμματος και υπουργός Μεταφορών, ο οποίος βρισκόταν ήδη υπό έρευνα. Εντείνοντας την αμηχανία του κόμματος, προέκυψαν επίσης στοιχεία ότι ο Άμπαλος πλήρωσε ιερόδουλες σε αρκετές περιπτώσεις. Και οι δύο άνδρες έχουν αρνηθεί τη συμμετοχή τους στο κύκλωμα με τις μίζες.
Αλλά ο Θαπατέρο δεν είναι στην κυβέρνηση, οπότε αυτό δεν θα έπρεπε να είναι πολύ κακό για τον Σάντσεθ, σωστά;
Λάθος. Ο Θαπατέρο, ο οποίος κυβέρνησε την Ισπανία από το 2004 έως το 2011, έχει γίνει στενός σύμμαχος του Σάντσεθ, υπερασπιζόμενος σθεναρά τις πολιτικές της κυβέρνησής του και αναλαμβάνοντας να διαχειριστεί λεπτές διαπραγματεύσεις με τους Βάσκους και τους Καταλανούς κοινοβουλευτικούς συμμάχους. Θεωρείται ιδεολογική «αδελφή ψυχή» του Σάντσεθ. Επιπλέον, ο Σάντσεθ βρισκόταν στην κυβέρνηση όταν διασώθηκε η αεροπορική εταιρεία, επομένως θα τεθούν ερωτήματα σχετικά με το εάν ακολουθήθηκε η δέουσα διαδικασία όταν ελήφθη αυτή η απόφαση.
Τι λέει ο ίδιος ο Σάντσεθ για αυτό;
Μέχρι στιγμής, στέκεται αποφασιστικά στο πλευρό του προκατόχου του. Έχει δηλώσει την «πλήρη συνεργασία της κυβέρνησής του με το σύστημα δικαιοσύνης, τον πλήρη σεβασμό στο τεκμήριο αθωότητας του κ. Θαπατέρο και όλη τη στήριξή μου σε [αυτόν]».
Αυτό δεν είναι το μόνο σκάνδαλο που πλήττει την κυβέρνηση Σάντσεθ, σωστά;
Όχι. Τον περασμένο Ιούνιο, ο Σάντσεθ αναγκάστηκε να ζητήσει συγγνώμη αφότου αποκαλύφθηκε ότι ο έμπιστός του και νούμερο 3 του Σοσιαλιστικού Κόμματος, Σάντος Σερδάν, τελούσε υπό έρευνα για εμπλοκή σε ένα τεράστιο κύκλωμα με μίζες από δημόσιες συμβάσεις. Επίσης, στο σκάνδαλο αυτό εμπλέκεται και ο Χοσέ Λουίς Άμπαλος, πρώην ανώτατο στέλεχος του Σοσιαλιστικού Κόμματος και υπουργός Μεταφορών, ο οποίος βρισκόταν ήδη υπό έρευνα. Εντείνοντας την αμηχανία του κόμματος, προέκυψαν επίσης στοιχεία ότι ο Άμπαλος πλήρωσε ιερόδουλες σε αρκετές περιπτώσεις. Και οι δύο άνδρες έχουν αρνηθεί τη συμμετοχή τους στο κύκλωμα με τις μίζες.
