Πέντε κορυφαίοι εκδοτικοί οίκοι και ο συγγραφέας μπεστ σέλερ Scott Turow στρέφονται δικαστικά κατά της Meta, καταγγέλλοντας ότι το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης Llama εκπαιδεύτηκε με πειρατικό υλικό, χωρίς άδεια και χωρίς σεβασμό στα πνευματικά δικαιώματα.
Ειδικότερα, πέντε μεγάλοι εκδοτικοί οίκοι — οι Hachette, Macmillan, McGraw Hill, Elsevier και Cengage έχουν καταθέσει ομαδική αγωγή για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων κατά της Meta και του ιδρυτή και διευθύνοντος συμβούλου της, Μαρκ Ζούκερμπεργκ.
Η αγωγή, η οποία κατατέθηκε την Τρίτη το πρωί στο Ομοσπονδιακό Δικαστήριο της Νότιας Περιφέρειας της Νέας Υόρκης, κατηγορεί τη Meta και τον Ζούκερμπεργκ για παράνομη χρήση εκατομμυρίων έργων που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα για την εκπαίδευση του προγράμματος τεχνητής νοημοσύνης Llama, καθώς και για την αφαίρεση των σημειώσεων πνευματικών δικαιωμάτων και άλλων πληροφοριών διαχείρισης πνευματικών δικαιωμάτων από τα εν λόγω έργα.
Η αγωγή υποστηρίζει ότι οι μηχανικοί της Meta βασίστηκαν σε πειρατικά βιβλία και άρθρα περιοδικών για την εκπαίδευση του προγράμματος, κατεβάζοντας αντίγραφα χωρίς άδεια μέσω ιστότοπων όπως το Anna’s Archive, μια μηχανή αναζήτησης ανοιχτού κώδικα για ιστότοπους πειρατείας, συμπεριλαμβανομένων των LibGen και Sci-Hub. Η αγωγή ισχυρίζεται επίσης ότι «ο ίδιος ο Ζούκερμπεργκ ενέκρινε προσωπικά και ενθάρρυνε ενεργά την παραβίαση».
«Η τεχνητή νοημοσύνη (AI) αποτελεί κινητήρια δύναμη για μετασχηματιστικές καινοτομίες, παραγωγικότητα και δημιουργικότητα τόσο για τα άτομα όσο και για τις εταιρείες, και τα δικαστήρια έχουν ορθώς κρίνει ότι η εκπαίδευση της τεχνητής νοημοσύνης με υλικό που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα μπορεί να θεωρηθεί ως εύλογη χρήση», δήλωσε εκπρόσωπος της Meta στην εφημερίδα The Times. «Θα αντιμετωπίσουμε αυτή την αγωγή με αποφασιστικότητα.»
Απειλή για συγγραφείς και εκδότες
Οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι το πρόγραμμα τεχνητής νοημοσύνης της Meta αποτελεί απειλή για τα μέσα διαβίωσης των συγγραφέων και των εκδοτών, καθώς η τεχνολογία αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ταχεία παραγωγή βιβλίων-αντιγράφων που δημιουργούνται από τεχνητή νοημοσύνη, καθώς και για την περίληψη της πλοκής και των θεμάτων βιβλίων που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα με τέτοια λεπτομέρεια, ώστε οι αναγνώστες να μην χρειάζεται να τα αγοράσουν.
«Αυτά τα βιβλία που δημιουργούνται από τεχνητή νοημοσύνη πλημμυρίζουν ήδη την μεγαλύτερη αγορά βιβλίων στον κόσμο, την Amazon, σε ποσότητες που εκτοπίζουν ουσιαστικά τα έργα που έχουν γραφτεί από ανθρώπους», αναφέρει η καταγγελία. Η καταγγελία παραθέτει διάφορους συγγραφείς των οποίων τα έργα, σύμφωνα με τους ενάγοντες, χρησιμοποιήθηκαν για την εκπαίδευση του Llama, συμπεριλαμβανομένων των V.E. Schwab, N.K. Jemisin, Lemony Snicket και Turow.
Ορισμένα από τα στοιχεία που αναφέρονται στην καταγγελία προέρχονται, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, απευθείας από το Llama. Όταν του ζητήθηκε να δημιουργήσει έναν ταξιδιωτικό οδηγό στο στυλ της συγγραφέως Becky Lomax, το Llama παρήγαγε γρήγορα «μια πειστική απόδοση της φωνής της Lomax ως γνώστης των τοπικών συνθηκών», αναφέρει η καταγγελία.
Στη συνέχεια, όταν ρωτήθηκε πώς κατάφερε να αναπαράγει το στυλ της Lomax με τέτοια ακρίβεια, το Llama φέρεται να απάντησε: «Αν και δεν έχω προσωπικές επαφές με την Becky Lomax, έχω εκπαιδευτεί σε ένα τεράστιο όγκο δεδομένων κειμένου, συμπεριλαμβανομένων των δημοσιευμένων έργων της».
Το Llama είναι επίσης σε θέση να συνοψίζει βιβλία με λεπτομέρεια. Όταν του ζητήθηκε να δώσει μια σύνοψη του «Presumed Innocent» του Turow, το Llama επιβεβαίωσε ότι «είχε εκπαιδευτεί σε μια ψηφιακή έκδοση του βιβλίου, η οποία μου επιτρέπει να έχω πρόσβαση και να αναλύω το περιεχόμενό του», σύμφωνα με την καταγγελία.
Σε ένα email προς την εφημερίδα The Times, ο Turow δήλωσε ότι η χρήση πειρατικών έργων από τη Meta ισοδυναμούσε με «αδιάντροπη, επιζήμια και άδικη συμπεριφορά».
«Θεωρώ οδυνηρό και εξοργιστικό το γεγονός ότι μία από τις 10 πλουσιότερες εταιρείες στον κόσμο χρησιμοποίησε εν γνώσει της πειρατικά αντίγραφα των βιβλίων μου, καθώς και χιλιάδων άλλων συγγραφέων, για να εκπαιδεύσει το Llama, το οποίο μπορεί και έχει παράγει ανταγωνιστικό υλικό, συμπεριλαμβανομένων έργων που υποτίθεται ότι είναι στο στυλ μου», έγραψε ο Turow.
Δημιουργώντας «απομιμήσεις και αντιγραφές» των έργων των συγγραφέων, το πρόγραμμα τεχνητής νοημοσύνης της Meta θα μπορούσε να «αποδυναμώσει τη συνολική αγορά των λογοτεχνικών έργων», υποστηρίζουν οι ενάγοντες.
«Αυτά τα αποτελέσματα είναι τόσο παρόμοια με τα έργα που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα — όσον αφορά το θέμα, τις λεπτομέρειες της πλοκής, την αλληλουχία των γεγονότων, τα ονόματα και τα χαρακτηριστικά των χαρακτήρων ή άλλες δημιουργικές επιλογές — ώστε να αντικαθιστούν το πρωτότυπο έργο για πολλούς αναγνώστες ή καταναλωτές», αναφέρεται στην αγωγή.
Η αγωγή αποτελεί την πιο πρόσφατη προσπάθεια συγγραφέων και εκδοτών να περιορίσουν τη χρήση έργων που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα από τις εταιρείες τεχνολογίας για την εκπαίδευση των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων τους.
Ένα ευρύτερο κύμα αγωγών κατά της AI
Συγγραφείς έχουν ασκήσει αγωγές εναντίον εταιρειών τεχνολογίας, συμπεριλαμβανομένων των OpenAI, Anthropic, Google και xAI, για τη μη εξουσιοδοτημένη χρήση των έργων τους από τις εταιρείες αυτές. Το περασμένο φθινόπωρο, η Anthropic συμφώνησε να καταβάλει αποζημίωση ύψους 1,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε συγγραφείς των οποίων τα βιβλία είχαν χρησιμοποιηθεί για την εκπαίδευση του προγράμματος τεχνητής νοημοσύνης της.
Οι συγγραφείς έχουν προσφύγει στο παρελθόν κατά της Meta στα δικαστήρια. Τον Ιούνιο του 2025, ένας δικαστής αποφάνθηκε υπέρ της Meta, κρίνοντας ότι οι ενάγοντες δεν είχαν προσκομίσει επαρκή αποδεικτικά στοιχεία ότι το προϊόν τεχνητής νοημοσύνης της Meta θα προκαλούσε «αποδυνάμωση της αγοράς» με την παραγωγή πληθώρας βιβλίων που θα δημιουργούνταν από τεχνητή νοημοσύνη.
Η αγωγή που κατατέθηκε την Τρίτη εναντίον της Meta συγκέντρωσε εκδότες εμπορικών και εκπαιδευτικών βιβλίων, ακαδημαϊκούς εκδότες επιστημονικών και ιατρικών περιοδικών και έναν συγγραφέα νομικών θρίλερ με μεγάλες πωλήσεις. Οι ενάγοντες ζητούν να εκδοθεί διαταγή που να υποχρεώνει τη Meta να καταστρέψει όλα τα παράνομα αποκτηθέντα αντίγραφα έργων που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα των ενάγοντων και τα οποία η Meta χρησιμοποίησε στην εκπαίδευση της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και να «σταματήσει όλες τις παράνομες δραστηριότητες», ενώ ζητούν επίσης «οποιαδήποτε περαιτέρω αποζημίωση κρίνει κατάλληλη το Δικαστήριο».
«Εστιάζουμε σε ένα πολύ πιο βιώσιμο τοπίο τεχνητής νοημοσύνης — κάτι που να είναι διαφανές, δίκαιο και συμμετοχικό και να διαθέτει προστατευτικά μέτρα ενάντια στη βλάβη των συγγραφέων και των εκδοτών», δήλωσε η Μαρία Α. Παλάντε, πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος της Ένωσης Αμερικανών Εκδοτών, μιας εμπορικής ομάδας που ενεργεί ως υποστηρικτής της νομοθεσίας και της πολιτικής για τη βιομηχανία έκδοσης βιβλίων. «Η βλάβη είναι ήδη εμφανής».
